Wilno, 1803-1832, Zbiory Cesarskiego Uniwersytetu Wileńskiego: Gabinet machin

W latach 1803-1832 przy Zbiorach Cesarskiego Uniwersytetu Wileńskiego funkcjonował Gabinet machin założony przez Waleriana Górskiego. W zbiorach znajdowały się przede wszystkim modele machin i narzędzi, które miały pomóc w prowadzeniu zajęć dydaktycznych. Do działalności gabinetu podchodzono poważnie, jego twórca – Walerian Górski – od 1817 roku szkolił się bowiem na koszt uniwersytetu z dziedziny mechaniki…

Bychów, 1911-1918, Pokazowe mobilne muzeum pedagogiczne przy powiatowym ziemstwie w Bychowie

W latach 1911-1918 w Bychowie funkcjonowało Pokazowe mobilne muzeum pedagogiczne przy powiatowym ziemstwie w Bychowie. Było to muzeum lokalne o profilu pedagogicznym przy administracji samorządowej szczebla powiatowego (ziemstwo powiatowe). Gdy w 1911 r. utworzono ziemstwa (władzy samorządowej różnych szczebli) w guberniach zachodnich Cesarstwa Rosyjskiego, zaczęły przy nich powstawać różnego rodzaju organizacje oraz instytucje społeczne i…

Żytomierz, 1909, Muzeum Diecezjalne

 Muzeum Diecezjalne w Żytomierzu powstało w 1909 roku jako miejsce ważne dla lokalnej społeczności – bastion katolicyzmu i polskości. Mieściło się w żytomierskim Domu dla Księży. Instytucja miała charakter patriotyczny – religia była pretekstem do pielęgnowania pamięci polskiej w kontekście lokalnym, dlatego też nie można było uniknąć znamion pamięci rosyjskiej, choć mało istotnych. Jego celem była…

Wykład i warsztaty „Cyfrowe dokumentacje muzealne. Pamięć w zero-jedynkowym świecie” (16.12.2017)

Zapraszamy na wykład wprowadzający do warsztatów na temat digitalizacji zbiorów pt. „Cyfrowe dokumentacje muzealne. Pamięć w zero-jedynkowym świecie”, który odbędzie się  16. grudnia 2017 r. (sobota), o godz. 12:00 w sali 315 (Wydział Sztuk Pięknych UMK, ul. Sienkiewicza 30/32, Toruń). Wykład wygłosi p. Alicja de Rosset, specjalista ds. digitalizacji z Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony…

1839 – Lwów, Projekt muzeum natury Wincentego Pola

Koncepcja Wincentego Pola (1807-1872), poety i geografa, po raz pierwszy, jeszcze w dość enigmatycznej formie pojawiła się w 1839 roku. Autor, pisząc na temat braku relacji między twórczością polskich malarzy a narodem, będącego skutkiem kopiowania twórczości akademickiej Monachium, Berlina, Rzymu czy Paryża, zwrócił uwagę na konieczność odniesienia się do różnorodnej i sobie właściwej przyrody polskiej.…

1766 – Warszawa, Projekt muzeum bogactw naturalnych Stefana Chardona de Rieule

Pierwszy projekt muzeum przyrodniczego w Polsce opracował Stefan Chardon de Rieule (?-1785) – wojskowy, członek loży masońskich, pochodzący z francuskiej rodzinny hugenockiej, osiadłej w Saksonii. W 1759 mianowany pułkownikiem wojsko koronnych, w 1762 awansował do stopnia generała-majora. Za czasów Stanisława Augusta Poniatowskiego pełnił obowiązki dyrektora gmachów królewskich, czasowo także manufaktur. Autor podręcznika przyrodniczego i kilku…

Małgorzata BAKA, Tomasz de ROSSET | 2016 – Podsumowanie pierwszego roku projektu „Muzeum w polskiej kulturze pamięci (do 1918 r.): wczesne instytucje muzealne wobec muzeologii cyfrowej”

Celem projektu Muzeum w polskiej kulturze pamięci (do 1918 roku): wczesne instytucje muzealne wobec muzeologii cyfrowej jest analiza i kompleksowe badanie roli wczesnych muzeów (założeń protomuzealnych oraz publicznych i prywatnych muzeów, jak też kolekcji prywatnych funkcjonujących w sferze publicznej do 1918 r.) jako instytucji stanowiących zwierciadło przemian kulturowych, oddziałujących zarówno w przeszłości, jak i obecnie…

Dariusz DĄBROWSKI | Muzea w służbie caratu na przykładzie Cerkiewno-Archeologicznego muzeum przy Chełmskim Bractwie Bogurodzickim

[18.12.2016] Podczas poprzedniej sesji zastanawialiśmy się nad koniecznością włączenia do badań placówek muzealnych istniejących na ziemiach polskich, a związanych z aktywnością na tym polu różnych grup etnicznych oraz różnego rodzaju instytucji obcych. Doszliśmy do wniosku, że niezbędne jest ujęcie w ramach grantu takich instytucji. Chciałbym więc przedstawić prolegomena do badań nad działalnością jednego z tych…

Małgorzata BAKA | Muzeum w refleksji Wojciecha Gluzińskiego

[9.11.2016] In memoriam* Trzeba najpierw poznać, czym muzeum jest…   W 1980 roku opublikowana została książka Podstawy muzeologii autorstwa Wojciecha Gluzińskiego, doktora filozofii, muzeologa i wieloletniego kustosza Muzeum Narodowego we Wrocławiu, współpracownika Polskiego Komitetu Narodowego ICOM. Była ona wynikiem dysertacji doktorskiej z 1976 roku, przygotowywanej pod kierunkiem prof. Kazimierza Malinowskiego, w Instytucie Zabytkoznawstwa i Konserwatorstwa…

Michał F. WOŹNIAK | Historyk sztuki w archiwum – kilka refleksji

[1.10.2016] 1. Poniższe uwagi stanowić mają swego rodzaju wprowadzenie w problematykę kwerend archiwalnych, przewidzianych w projekcie badawczym jako ważny element procesu badawczego, mający skutkować poszerzeniem zakresu wykorzystywanych źródeł pisanych oraz wzbogaceniu zasobu faktograficznego i katalogu możliwości czy propozycji interpretacyjnych. 2. Chęć (i przydatność) ich przedłożenia wynika z kilku spostrzeżeń. Przede wszystkim (i to już wyjaśnia…