{"id":6531,"date":"2020-10-07T08:00:11","date_gmt":"2020-10-07T06:00:11","guid":{"rendered":"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=6531"},"modified":"2020-10-05T18:49:22","modified_gmt":"2020-10-05T16:49:22","slug":"lwow-1908-1945-muzeum-narodowe-im-jana-iii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=6531","title":{"rendered":"Lw\u00f3w, 1908-1945, Muzeum Narodowe im. Jana III"},"content":{"rendered":"\n

W 1640 r. Jakub Sobieski, naby\u0142 kamienic\u0119 w Rynku we Lwowie, kt\u00f3r\u0105 po jego \u015bmierci (1646) odziedziczy\u0142\u00a0 jego syn, od 1646 kr\u00f3l Polski Jan III Sobieski. Gmach, w kt\u00f3rym kr\u00f3l cz\u0119sto przebywa\u0142 wraz z Mari\u0105 Kazimier\u0105, by\u0142 od tego czasu zwany Kamienic\u0105 Kr\u00f3lewsk\u0105 lub Sobieskich i sta\u0142 si\u0119 wa\u017cnym miejscem na mapie Lwowa.\u00a0 W XVIII w. kamienica nale\u017ca\u0142a do rodziny Rzewuskich, p\u00f3\u017aniej Chodkiewicz\u00f3w, Poni\u0144skich. Z pocz\u0105tkiem XX w. gmach przeszed\u0142 w r\u0119ce ks. Lubomirskich, kt\u00f3rzy w maju 1908 r. przekazali go na w\u0142asno\u015b\u0107 miastu. Ci\u0105gle jednak \u017cywa by\u0142a pami\u0119\u0107 o kr\u00f3lu Janie Na wniosek I. wiceprezydenta miasta dra Tadeusza Rutowskiego oraz dyrektora Archiwum Miejskiego Aleksandra Czo\u0142owskiego, delegaci Rady miejskiej uchwa\u0142\u0105 z dnia 6. sierpnia 1908 przeznaczyli kamienic\u0119 wy\u0142\u0105cznie na cele muzealne. Po przeprowadzeniu niezb\u0119dnych prac remontowych i konserwatorskich, 12 wrze\u015bnia 1908 r. odby\u0142o si\u0119 uroczyste po\u015bwi\u0119cenie i otwarcie Muzeum im.<\/strong> kr\u00f3la Jana III.\u00a0 <\/strong>Dyrektorem zosta\u0142 A. Czo\u0142owski.\u00a0 <\/strong>G\u0142\u00f3wnym celem za\u0142o\u017cycieli by\u0142o:Konieczno\u015b\u0107 ratowania i zbierania przede wszystkim tego, co w po\u0142udniowo-wschodnich dzielnicach b. .\u00a0\u00a0 Rzeczypospolitej zosta\u0142o jeszcze, a co \u015bwiadczy, \u017ce\u015bmy byli tu przed wiekami i jeste\u015bmy oraz dostarczenie materia\u0142u do studi\u00f3w i bada\u0144 naukowych.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Kamienica Sobieskich, fot. z 1911 r.<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Nad portalami przedsionka znajdowa\u0142y si\u0119\ntablice marmurowe z kon. XVIII w., na jednej umieszczony by\u0142 napis : Aedes<\/em>\nolim Ioannis III. Regis Poloniae <\/em>(Siedziba niegdy\u015b Jana III. kr\u00f3la\nPolski); na drugiej: Aedes Restavratae Anno MDCCLXXXXIII <\/em>(Gmach odrestaurowany\nw roku 1793). W komnatach I i II pi\u0119tra umieszczono zgromadzone dot\u0105d zbiory,\nna kt\u00f3re z\u0142o\u017cy\u0142y si\u0119 g\u0142\u00f3wnie portrety polskie (243 sztuk) od XVI. do XIX. w.,\nsztychy oraz pami\u0105tki po Janie III Sobieskim, portrety kr\u00f3la i jego rodziny (14 przyk\u0142ad\u00f3w) oraz inne: medale, monety, piecz\u0119cie,\nsztychy, druki, dyplomy, autografy, itd., b\u0119d\u0105cych w\u0142asno\u015bci\u0105 miasta, b\u0105d\u017a te\u017c przekazanych jako\ntrwa\u0142y depozyt przez ko\u015bcio\u0142y, klasztory i osoby prywatne. Osobny dzia\u0142\ntworzy\u0142y zabytki zwi\u0105zane z histori\u0105 miasta Lwowa, g\u0142\u00f3wnie pami\u0105tki  cechowe, zgromadzone w ostatnich latach przez\nzarz\u0105d Archiwum Miejskiego. Co ciekawe przewidywano r\u00f3wnie\u017c urz\u0105dzenie\nzbrojowni, zabytk\u00f3w archiwalnych, druk\u00f3w, archeologicznych i lapidarium. Interesuj\u0105ce\nby\u0142o to, \u017ce inicjatorzy Muzeum my\u015bleli o utworzeniu w nim dzia\u0142u zabytk\u00f3w ruskich, \u017cydowskich, ormia\u0144skich, \u017ceby by\u0142o\npe\u0142nym odzwierciedleniem \u017cycia i stosunk\u00f3w, kt\u00f3re istnia\u0142y\nna wschodnich kra\u0144cach Rzeczypospolitej przez\ntyle wiek\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n

W\n1913 r. urz\u0105dzono niewielk\u0105 wystaw\u0119 pami\u0105tek po ks. J\u00f3zefie Poniatowskim.\nWybuch I wojny \u015bwiatowej i zaj\u0119cie Lwowa przez wojska rosyjskie przerwa\u0142y\ndalsze prace nad rozwojem plac\u00f3wki.<\/p>\n\n\n\n

Po wojnie przyst\u0105piono do kontynuacji prac konserwatorskich i renowacyjnych. Pierwotny wygl\u0105d odzyska\u0142y dawne kru\u017cganki dziedzi\u0144ca oraz reprezentacyjna komnata na I pi\u0119trze. W 1921 r. uporz\u0105dkowano powi\u0119kszaj\u0105ce si\u0119 zbiory i udost\u0119pniono zwiedzaj\u0105cym. W 1929 r. zbiory odnosz\u0105ce si\u0119 do historii Lwowa, przeniesiono do Muzeum Historycznego m. Lwowa. W Muzeum znalaz\u0142 si\u0119 cenny, niewielki zbi\u00f3r zabytk\u00f3w i pami\u0105tek walk o niepodleg\u0142o\u015b\u0107, od Powstania Ko\u015bciuszki do Legion\u00f3w J\u00f3zefa Pi\u0142sudskiego. Rozw\u00f3j plac\u00f3wki przerwa\u0142 wybuch II wojny \u015bwiatowej.\u00a0 W 1940 zbiory muzeum zosta\u0142y zagrabione przez ukrai\u0144skie Muzeum Historyczne we Lwowie.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dziedziniec z arkadami po rekonstrukcji w l. 30. XX w.<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Bibliografia:<\/p>\n\n\n\n