{"id":6198,"date":"2020-04-11T07:31:37","date_gmt":"2020-04-11T05:31:37","guid":{"rendered":"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=6198"},"modified":"2020-05-05T10:21:48","modified_gmt":"2020-05-05T08:21:48","slug":"warszawa-1908-muzeum-polskiego-towarzystwa-krajoznawczego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=6198","title":{"rendered":"Warszawa, 1908, Muzeum Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego"},"content":{"rendered":"\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1906 r. powsta\u0142o Polskie Towarzystwo Krajoznawcze, w\u00f3wczas od samego pocz\u0105tku zacz\u0119to gromadzi\u0107 zbiory. By\u0142y to g\u0142\u00f3wnie dary od za\u0142o\u017cycieli PTK, firm, wydawnictw oraz sympatyk\u00f3w Towarzystwa. Muzeum mie\u015bci\u0142o si\u0119 w lokalu Polskiej Macierzy Szkolnej przy ul. Sadowej 12. W 1907 r. odby\u0142a si\u0119 komisja likwidacyjna Polskiej Macierzy Szkolnej, a zgromadzone przez ni\u0105 zbiory zdecydowano si\u0119 przekaza\u0107 do PTK, co nast\u0105pi\u0142o w 1908 r. Tego samego roku utworzono komisj\u0119 muzealn\u0105, kt\u00f3ra 21 marca 1908, odby\u0142a pierwsze posiedzenie i przyj\u0119\u0142a regulamin, obowi\u0105zuj\u0105cy dla muzeum przy Zarz\u0105dzie PTK w Warszawie oraz muze\u00f3w prowincjonalnych w Oddzia\u0142ach PTK.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W zwi\u0105zku z wzrastaj\u0105ca liczb\u0105 zbior\u00f3w oraz rozrazstajac\u0105 si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 PTK na pocz\u0105tku lipca towarzystwo przenios\u0142o si\u0119 do wi\u0119kszego czteropokojowym lokalu przy Al. Jerozolimskich 29, podj\u0119to tak\u017ce decyzj\u0119 o zakupie sprz\u0119tu muzealnego i szaf na przechowywanie okaz\u00f3w. Zbiory podzielono na dwie cz\u0119\u015bci: szkoln\u0105<em>, <\/em>przedmioty pozosta\u0142e po Macierzy przeznaczone do pomocy w nauczaniu i krajoznawcz\u0105, do kt\u00f3rej wchodzi\u0142y przedmioty s\u0142u\u017c\u0105ce do poznania kraju, ofiarowane przez r\u00f3\u017cne osoby lub zebrane przez cz\u0142onk\u00f3w Towarzystwa. Cz\u0119\u015b\u0107 szkoln\u0105 podzielono na 5 dzia\u0142\u00f3w: 1. nauczanie pocz\u0105tkowe, 2. fizyka i chemia, 3. zoologia, 4. botanika, 5. mineralogia z geologi\u0105. Krajoznawcza liczy\u0142a 10 dzia\u0142\u00f3w: 1. zoologia, 2. botanika, 3. mineralogia z geologi\u0105, 4. botanika, 5. etnografia, 6. archeologia, 7. historia, 8. historia sztuki, 9. szkolnictwo, 10. przemys\u0142. W 1910 r. zdecydowano si\u0119 po\u0142\u0105czy\u0107 zbiory i uszeregowa\u0107 je zgodnie z dziedzinami nauk. <\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1913 r. podj\u0119to dzia\u0142ania nad uzyskaniem w\u0142asnego gmachu, dostosowanego do prowadzonej przez PTK dzia\u0142alno\u015bci i potrzeb wystawienniczych. Zorganizowana przez Towarzystwo zbi\u00f3rka publiczna zosta\u0142a zakazana, a \u015brodki na ten cel mog\u0142y pochodzi\u0107 wy\u0142\u0105cznie z zasob\u00f3w w\u0142asnych Towarzystwa oraz dar\u00f3w cz\u0142onk\u00f3w. By\u0142a to g\u0142\u00f3wna przyczyna, dla kt\u00f3rej nie uda\u0142o si\u0119 zrealizowa\u0107 podj\u0119tego przez PTK planu budowy w\u0142asnej siedziby.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wybuch I wojny \u015bwiatowej zahamowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 PTK, ograniczono si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do pozyskiwania \u015brodk\u00f3w na utrzymanie pracownik\u00f3w opiekuj\u0105cych si\u0119 zbiorami, muzeum w dalszym ci\u0105gu by\u0142o otwarte dla zwiedzaj\u0105cych, g\u0142\u00f3wnie m\u0142odzie\u017c i go\u015bci. Kontynuowano gruntowne uporz\u0105dkowanie zbior\u00f3w, jednak ze wzgl\u0119d\u00f3w oszcz\u0119dno\u015bciowych konieczne sta\u0142o si\u0119 zmniejszenie ilo\u015bci wynajmowanych pomieszcze\u0144, muzeum ponownie zamkni\u0119to w pa\u017adzierniku 1916 r. Nie wznowi\u0142o ono swojej dzia\u0142alno\u015bci a\u017c do zako\u0144czenia dzia\u0142a\u0144 wojennych.<\/p>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">W 1918 r. PTK wynaj\u0119\u0142o pomieszczenie na parterze wzniesionego przez Towarzystwo Higieniczne, na okres 2 lat, w zwi\u0105zku z brakiem w\u0142asnej siedziby. Okres ten przed\u0142u\u017cono do 1922 roku z zastrze\u017ceniem konieczno\u015bci opuszczenia lokalu. Konflikt pomi\u0119dzy PTK a Towarzystwem Higienicznym trwa\u0142 do 1927 roku. Negatywne dla Towarzystwa Higienicznego rozstrzygni\u0119cie s\u0105dowe spowodowa\u0142o, \u017ce do 1934 roku PTK mia\u0142o siedzib\u0119 w gmach przy ul. Karowej 31. W tym czasie zbiory\u00a0 PTK ogranicza\u0142y si\u0119 do kolekcji fotograficznej.<\/p>\n\n\n\n<div class=\"wp-block-image\"><figure class=\"aligncenter\"><img decoding=\"async\" src=\"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/al.-jerozolimskie-poczt\u00f3wka.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-6199\"\/><figcaption>Al. Jerozolimskie, budynek nr 29 &#8211; siedziba muzeum PTK drugi od prawej, cz\u0119\u015bciowo zas\u0142oni\u0119ty tramwajem, poczt\u00f3wka,  \u0141\u00f3d\u017a ; Warszawa : nak\u0142adem A. J. Ostrowskiego, [przed 1915], ze zbior\u00f3w Biblioteki Narodowej <a href=\"https:\/\/polona.pl\/item\/warszawa-jerozolimskie,NzQ4NzMwNjE\/0\/#info:metadata\">POLONA <\/a><\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\">Wi\u0119cej na temat zbior\u00f3w:<\/p>\n\n\n\n<ul class=\"wp-block-list\"><li>Zbiory Towarzystwa, Rocznik P.T.K 1907, r. 1 s. 57-59<\/li><li>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 zarz\u0105du, Rocznik P.T.K 1908, r. 2, s. 12-17<\/li><li>Komisya muzealna P.T.K., Rocznik P.T.K: 1909, r. 3,\u00a0 s. 29-37<\/li><li>Komisja Muzealna, Rocznik P.T.K: 1910, r. 4, s. 38-41<\/li><li>Komisja Muzealna, Rocznik P.T.K: 1911, r. 5, s. 57-58<\/li><li>Komisja Muzealna, Rocznik P.T.K: 1912, r.6, s. 68-69<\/li><li>Sprawa w\u0142asnego gmachu, Rocznik P.T.K: 1913, r. 7, s. 40-44<\/li><li>Muzeum, Rocznik P.T.K: 1913, r. 7, s. 48-49<\/li><li>Sprawozdanie tymczasowe z dzia\u0142alno\u015bci Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego w Warszawie za rok 1915, Polskie Towarzystwo Krajoznawcze. Sprawozdanie tymczasowe za rok 1914\/1915, 1915, s. 1-8<\/li><li>Sprawozdanie z dzia\u0142alno\u015bci Komisji i Sekcji [Zbiory muzealne], Rocznik P.T.K: 1916, r. 8-10, s. 31-42<\/li><li>Sprawozdanie z dzia\u0142alno\u015bci, Polskie Towarzystwo Krajoznawcze. Sprawozdanie za rok 1918, s. 3-8<\/li><\/ul>\n\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\" style=\"text-align:right\">[mw]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W 1906 r. powsta\u0142o Polskie Towarzystwo Krajoznawcze, w\u00f3wczas od samego pocz\u0105tku zacz\u0119to gromadzi\u0107 zbiory. By\u0142y to g\u0142\u00f3wnie dary od za\u0142o\u017cycieli PTK, firm, wydawnictw oraz sympatyk\u00f3w Towarzystwa. Muzeum mie\u015bci\u0142o si\u0119 w lokalu Polskiej Macierzy Szkolnej przy ul. Sadowej 12. W 1907 r. odby\u0142a si\u0119 komisja likwidacyjna Polskiej Macierzy Szkolnej, a zgromadzone przez ni\u0105 zbiory zdecydowano si\u0119&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":6200,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[350,102,159],"tags":[],"class_list":["post-6198","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-_muzeum-krajoznawcze","category-blog","category-instytucje-muzealne"],"aioseo_notices":[],"featured_image_src":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/al.-jerozolimskie-poczt\u00f3wka-1.jpg","featured_image_src_square":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/al.-jerozolimskie-poczt\u00f3wka-1.jpg","author_info":{"display_name":"Ma\u0142gorzata Wawrzak","author_link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?author=7"},"category_info":"<a href=\"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?cat=350\" rel=\"category\">_muzeum krajoznawcze<\/a>, <a href=\"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?cat=102\" rel=\"category\">Blog<\/a>, <a href=\"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?cat=159\" rel=\"category\">INSTYTUCJE MUZEALNE<\/a>","tags_info":"","social_share_info":"<a data-share=\"facebook\" href=\"https:\/\/www.facebook.com\/sharer.php?u=https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=6198\" class=\"tb-facebook-share social-share-default tb-social-share\" target=\"_blank\"><i class=\"fab fa-facebook-f\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/a><a data-share=\"twitter\" href=\"https:\/\/twitter.com\/share?url=https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=6198\" class=\"tb-twiiter-share social-share-default tb-social-share\" target=\"_blank\"><i class=\"fab fa-twitter\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/a><a data-share=\"linkedin\" href=\"https:\/\/www.linkedin.com\/shareArticle?url=https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=6198\" class=\"tb-linkedin-share social-share-default tb-social-share\" target=\"_blank\"><i class=\"fab fa-linkedin-in\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/a>","wordExcerpt_info":"<p><!-- wp:paragraph --><\/p>\n<p>W 1906 r. powsta\u0142o Polskie Towarzystwo Krajoznawcze, w\u00f3wczas od samego pocz\u0105tku zacz\u0119to gromadzi\u0107 zbiory. By\u0142y to g\u0142\u00f3wnie dary od za\u0142o\u017cycieli PTK, firm, wydawnictw oraz sympatyk\u00f3w Towarzystwa. Muzeum mie\u015bci\u0142o si\u0119 w lokalu Polskiej Macierzy Szkolnej przy ul. Sadowej 12. W 1907 r. odby\u0142a si\u0119 komisja likwidacyjna Polskiej Macierzy Szkolnej, a zgromadzone przez ni\u0105 zbiory zdecydowano si\u0119 przekaza\u0107 do PTK, co nast\u0105pi\u0142o w 1908 r. Tego samego roku utworzono komisj\u0119 muzealn\u0105, kt\u00f3ra 21 marca 1908, odby\u0142a pierwsze posiedzenie i przyj\u0119\u0142a regulamin, obowi\u0105zuj\u0105cy dla muzeum przy Zarz\u0105dzie PTK w Warszawie oraz muze\u00f3w prowincjonalnych w Oddzia\u0142ach PTK.<\/p>\n<p><!-- \/wp:paragraph --><\/p>\n<p><!-- wp:paragraph --><\/p>\n<p>W zwi\u0105zku z wzrastaj\u0105ca liczb\u0105 zbior\u00f3w oraz rozrazstajac\u0105 si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci\u0105 PTK na pocz\u0105tku lipca towarzystwo przenios\u0142o si\u0119 do wi\u0119kszego czteropokojowym lokalu przy Al. Jerozolimskich 29, podj\u0119to tak\u017ce decyzj\u0119 o zakupie sprz\u0119tu muzealnego i szaf na przechowywanie okaz\u00f3w. Zbiory podzielono na dwie cz\u0119\u015bci: szkoln\u0105<em>, <\/em>przedmioty pozosta\u0142e po Macierzy przeznaczone do pomocy w nauczaniu i krajoznawcz\u0105, do kt\u00f3rej wchodzi\u0142y przedmioty s\u0142u\u017c\u0105ce do poznania kraju, ofiarowane przez r\u00f3\u017cne osoby lub zebrane przez cz\u0142onk\u00f3w Towarzystwa. Cz\u0119\u015b\u0107 szkoln\u0105 podzielono na 5 dzia\u0142\u00f3w: 1. nauczanie pocz\u0105tkowe, 2. fizyka i chemia, 3. zoologia, 4. botanika, 5. mineralogia z geologi\u0105. Krajoznawcza liczy\u0142a 10 dzia\u0142\u00f3w: 1. zoologia, 2. botanika, 3. mineralogia z geologi\u0105, 4. botanika, 5. etnografia, 6. archeologia, 7. historia, 8. historia sztuki, 9. szkolnictwo, 10. przemys\u0142. W 1910 r. zdecydowano si\u0119 po\u0142\u0105czy\u0107 zbiory i uszeregowa\u0107 je zgodnie z dziedzinami nauk. <\/p>\n<p><!-- \/wp:paragraph --><\/p>\n<p><!-- wp:paragraph --><\/p>\n<p>W 1913 r. podj\u0119to dzia\u0142ania nad uzyskaniem w\u0142asnego gmachu, dostosowanego do prowadzonej przez PTK dzia\u0142alno\u015bci i potrzeb wystawienniczych. Zorganizowana przez Towarzystwo zbi\u00f3rka publiczna zosta\u0142a zakazana, a \u015brodki na ten cel mog\u0142y pochodzi\u0107 wy\u0142\u0105cznie z zasob\u00f3w w\u0142asnych Towarzystwa oraz dar\u00f3w cz\u0142onk\u00f3w. By\u0142a to g\u0142\u00f3wna przyczyna, dla kt\u00f3rej nie uda\u0142o si\u0119 zrealizowa\u0107 podj\u0119tego przez PTK planu budowy w\u0142asnej siedziby.<\/p>\n<p><!-- \/wp:paragraph --><\/p>\n<p><!-- wp:paragraph --><\/p>\n<p>Wybuch I wojny \u015bwiatowej zahamowa\u0142 dzia\u0142alno\u015b\u0107 PTK, ograniczono si\u0119 wy\u0142\u0105cznie do pozyskiwania \u015brodk\u00f3w na utrzymanie pracownik\u00f3w opiekuj\u0105cych si\u0119 zbiorami, muzeum w dalszym ci\u0105gu by\u0142o otwarte dla zwiedzaj\u0105cych, g\u0142\u00f3wnie m\u0142odzie\u017c i go\u015bci. Kontynuowano gruntowne uporz\u0105dkowanie zbior\u00f3w, jednak ze wzgl\u0119d\u00f3w oszcz\u0119dno\u015bciowych konieczne sta\u0142o si\u0119 zmniejszenie ilo\u015bci wynajmowanych pomieszcze\u0144, muzeum ponownie zamkni\u0119to w pa\u017adzierniku 1916 r. Nie wznowi\u0142o ono swojej dzia\u0142alno\u015bci a\u017c do zako\u0144czenia dzia\u0142a\u0144 wojennych.<\/p>\n<p><!-- \/wp:paragraph --><\/p>\n<p><!-- wp:paragraph --><\/p>\n<p>W 1918 r. PTK wynaj\u0119\u0142o pomieszczenie na parterze wzniesionego przez Towarzystwo Higieniczne, na okres 2 lat, w zwi\u0105zku z brakiem w\u0142asnej siedziby. Okres ten przed\u0142u\u017cono do 1922 roku z zastrze\u017ceniem konieczno\u015bci opuszczenia lokalu. Konflikt pomi\u0119dzy PTK a Towarzystwem Higienicznym trwa\u0142 do 1927 roku. Negatywne dla Towarzystwa Higienicznego rozstrzygni\u0119cie s\u0105dowe spowodowa\u0142o, \u017ce do 1934 roku PTK mia\u0142o siedzib\u0119 w gmach przy ul. Karowej 31. W tym czasie zbiory\u00a0 PTK ogranicza\u0142y si\u0119 do kolekcji fotograficznej.<\/p>\n<p><!-- \/wp:paragraph --><\/p>\n<p><!-- wp:image {\"id\":6199,\"align\":\"center\"} --><\/p>\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"aligncenter\"><img src=\"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2020\/04\/al.-jerozolimskie-poczt\u00f3wka.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-6199\" \/><figcaption>Al. Jerozolimskie, budynek nr 29 &#8211; siedziba muzeum PTK drugi od prawej, cz\u0119\u015bciowo zas\u0142oni\u0119ty tramwajem, poczt\u00f3wka,  \u0141\u00f3d\u017a ; Warszawa : nak\u0142adem A. J. Ostrowskiego, [przed 1915], ze zbior\u00f3w Biblioteki Narodowej <a href=\"https:\/\/polona.pl\/item\/warszawa-jerozolimskie,NzQ4NzMwNjE\/0\/#info:metadata\">POLONA <\/a><\/figcaption><\/figure>\n<\/div>\n<p><!-- \/wp:image --><\/p>\n<p><!-- wp:paragraph --><\/p>\n<p>Wi\u0119cej na temat zbior\u00f3w:<\/p>\n<p><!-- \/wp:paragraph --><\/p>\n<p><!-- wp:list --><\/p>\n<ul>\n<li>Zbiory Towarzystwa, Rocznik P.T.K 1907, r. 1 s. 57-59<\/li>\n<li>Dzia\u0142alno\u015b\u0107 zarz\u0105du, Rocznik P.T.K 1908, r. 2, s. 12-17<\/li>\n<li>Komisya muzealna P.T.K., Rocznik P.T.K: 1909, r. 3,\u00a0 s. 29-37<\/li>\n<li>Komisja Muzealna, Rocznik P.T.K: 1910, r. 4, s. 38-41<\/li>\n<li>Komisja Muzealna, Rocznik P.T.K: 1911, r. 5, s. 57-58<\/li>\n<li>Komisja Muzealna, Rocznik P.T.K: 1912, r.6, s. 68-69<\/li>\n<li>Sprawa w\u0142asnego gmachu, Rocznik P.T.K: 1913, r. 7, s. 40-44<\/li>\n<li>Muzeum, Rocznik P.T.K: 1913, r. 7, s. 48-49<\/li>\n<li>Sprawozdanie tymczasowe z dzia\u0142alno\u015bci Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego w Warszawie za rok 1915, Polskie Towarzystwo Krajoznawcze. Sprawozdanie tymczasowe za rok 1914\/1915, 1915, s. 1-8<\/li>\n<li>Sprawozdanie z dzia\u0142alno\u015bci Komisji i Sekcji [Zbiory muzealne], Rocznik P.T.K: 1916, r. 8-10, s. 31-42<\/li>\n<li>Sprawozdanie z dzia\u0142alno\u015bci, Polskie Towarzystwo Krajoznawcze. Sprawozdanie za rok 1918, s. 3-8<\/li>\n<\/ul>\n<p><!-- \/wp:list --><\/p>\n<p><!-- wp:paragraph {\"align\":\"right\"} --><\/p>\n<p style=\"text-align:right\">[mw]<\/p>\n<p><!-- \/wp:paragraph --><\/p>\n","comment_info":"0","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6198","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/7"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=6198"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6198\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6201,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/6198\/revisions\/6201"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/6200"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=6198"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=6198"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=6198"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}