{"id":6191,"date":"2020-04-06T07:46:52","date_gmt":"2020-04-06T05:46:52","guid":{"rendered":"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=6191"},"modified":"2020-05-05T10:22:08","modified_gmt":"2020-05-05T08:22:08","slug":"cieszyn-1901-muzeum-slaskie-polskiego-towarzystwa-ludoznawczego","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=6191","title":{"rendered":"Cieszyn, 1901, Muzeum \u015al\u0105skie Polskiego Towarzystwa Ludoznawczego"},"content":{"rendered":"\n

\u201ePoznanie naszego kraju nale\u017cy do naszych obowi\u0105zk\u00f3w narodowych. Dlatego powinni\u015bmy skrz\u0119tnie gromadzi\u0107 wszelkie pomniki naszej przesz\u0142o\u015bci i wszystko, co mo\u017ce by\u0107 \u015bwiadkiem o bie\u017c\u0105cej chwili, o losach naszych w tym kraju, w kt\u00f3rym od niepami\u0119tnych czas\u00f3w mieszka nasz nar\u00f3d\u201d napisa\u0142 w Odezwie do ziomk\u00f3w, <\/em>umieszczonej na \u0142amach \u201ePrzegl\u0105du Politycznego\u201d w 1894 roku, Andrzej Cincia\u0142a \u2013 polski ewangelicki dzia\u0142acz narodowy i ludoznawca (dokumentuj\u0105cy m.in. powiedzenia ludu \u015bl\u0105skiego). Jego zamiarem by\u0142o z\u0142o\u017cenie tych zbior\u00f3w w Czytelni Ludowej w Cieszynie, gdzie z czasem mog\u0142yby powsta\u0107 archiwum i muzeum \u015bl\u0105skie. Po \u015bmierci Cincia\u0142y jego zbiory uleg\u0142y rozproszeniu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dom Polski w Cieszynie, za: Przewodnik po \u015al\u0105sku Cieszy\u0144skim wraz z opisem topograficzno-etnograficznym i szkicem dziej\u00f3w ksi\u0119stwa cieszy\u0144skiego<\/a>, u\u0142o\u017cy\u0142 ks. Antoni Macoszek, Lw\u00f3w 1901, s. 12 <\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Nied\u0142ugo potem w\n\u201eGwiazdce Cieszy\u0144skiej\u201d, pojawi\u0142a si\u0119 kolejna odezwa podpisana przez w\u0142adze\ndzia\u0142aj\u0105cego od 1873 roku towarzystwa o\u015bwiatowo-wydawniczego \u201eDziedzictwo b\u0142.\nJana Sarkandra dla Ludu Polskiego na \u015al\u0105sku\u201d, podpisana przez ks. Ignacego \u015awie\u017cego\n(1839\u20131902) \u2013 prezesa stowarzyszenia i dokumentalist\u0119 regionalnego folkloru,\nnawo\u0142uj\u0105ca do gromadzenia wszelkich przedmiot\u00f3w zwi\u0105zanych z codziennym \u017cyciem\nmieszka\u0144c\u00f3w: \u201eDlatego postanowi\u0142o \u00abDziedzictwo\u00bb zbiera\u0107 takie przedmioty, kt\u00f3re\nmog\u0105 nam przedstawi\u0107 \u017cycie przodk\u00f3w i da\u0107 o nim wyobra\u017cenie i utworzy\u0107 z tych\nprzedmiot\u00f3w muzeum.<\/p>\n\n\n\n

Pocz\u0105tkowo\nzbiory gromadzono w siedzibie towarzystwa (Stary Targ 4), nast\u0119pnie\nprzeniesiono do budynku polskiej Szko\u0142y Ludowej w Cieszynie, przy ul. Sydonii\n6, za\u0142o\u017conej przez Macierz Szkoln\u0105 w 1900 roku. W tym samym roku \u201eDziedzictwo\u201d,\nzrezygnowa\u0142o z opieki nad zbiorami. <\/p>\n\n\n\n

W 1901 roku patronat\nnad kolekcj\u0105 obj\u0119\u0142o Polskie Towarzystwo Ludoznawcze w ksi\u0119stwie cieszy\u0144skim z\nsiedzib\u0105 w Cieszynie, za\u0142o\u017cone  przez\nkilku polskich dzia\u0142aczy wyznania ewangelickiego i katolickiego, \u201eaby\npowstaj\u0105cemu muzeum zapewni\u0107 podstaw\u0119 bytu i rozwoju\u201d. Pocz\u0105tek stanowi\u0142a\nkolekcja \u201edruk\u00f3w, obraz\u00f3w, mebli, stroj\u00f3w i wszelkich zabytk\u00f3w i pomnik\u00f3w, kt\u00f3re\nnasi przodkowie wytworzyli i\nnam zostawili\u201d. – ksi\u0119dza J\u00f3zefa Londzina, znanego z\ndzia\u0142alno\u015bci spo\u0142ecznej, naukowej i politycznej w Cieszynie. Towarzystwo\npowsta\u0142o, jako oddzia\u0142 Towarzystwa Ludoznawczego we Lwowie za\u0142o\u017conego w 1895 roku.\nCelem organizacji cieszy\u0144skiej by\u0142o m. in. \u201ebadanie ludu polskiego i lud\u00f3w\ns\u0105siednich oraz rozpowszechnianie o nim zebranych wiadomo\u015bci, a zw\u0142aszcza\nutrzymywanie muzeum \u015bl\u0105skiego\u201d. <\/p>\n\n\n\n

Na prze\u0142omie sierpnia i\nwrze\u015bnia 1903 roku w gmachu Szko\u0142y Ludowej Towarzystwo zorganizowa\u0142o bogat\u0105\nwystaw\u0119 ludoznawcz\u0105, sk\u0142adaj\u0105c\u0105 si\u0119 z trzech g\u0142\u00f3wnych dzia\u0142\u00f3w: ko\u015bcielno-religijnego,\nludoznawczego i dziejowo pi\u015bmienniczego. <\/p>\n\n\n\n

W 1911 roku zbiory przeniesiono do pomieszcze\u0144 klasztoru oo. Bonifratr\u00f3w w Cieszynie, by w tym samym roku umie\u015bci\u0107 je w budynku seminarium nauczycielskiego na Bobrku ko\u0142o Cieszyna. Ostatecznie w 1930 roku zbiory Towarzystwa w\u0142\u0105czono do zbior\u00f3w muzeum miejskiego w Cieszynie, otwartego w 1931 roku.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dzia\u0142 religijno-ko\u015bcielny. Wystawa Ludoznawcza w budynku Szko\u0142y Ludowej w Cieszynie 1903 r. <\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Wi\u0119cej na temat muzeum:<\/p>\n\n\n\n