{"id":5658,"date":"2019-12-06T08:06:12","date_gmt":"2019-12-06T07:06:12","guid":{"rendered":"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=5658"},"modified":"2022-01-16T13:22:08","modified_gmt":"2022-01-16T12:22:08","slug":"krakow-1895-muzeum-jana-matejki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=5658","title":{"rendered":"Krak\u00f3w, 1895, Muzeum Jana Matejki"},"content":{"rendered":"\n

Dnia 1 listopada 1893 zmar\u0142 Jan Matejko, jeden z najwybitniejszych polskich przedstawicieli malarstwa historycznego, kolekcjoner, prekursor konserwacji i ochrony zabytk\u00f3w, g\u0142\u00f3wnie m. Krakowa, profesor i wieloletni dyrektor Szko\u0142y Sztuk Pi\u0119knych w Krakowie,  cz\u0142onek wielu towarzystw i stowarzysze\u0144 artystycznych, naukowych i spo\u0142ecznych. Z inicjatyw\u0105 utworzenia muzeum wyszed\u0142 prof. Marian Soko\u0142owski, kt\u00f3ry na \u0142amach \u201eCzasu\u201d przedstawi\u0142 projekt uczynienia domu, w kt\u00f3rym mieszka\u0142 i tworzy\u0142 artysta, Muzeum jego imienia pomnikiem pami\u0119ci artysty. <\/p>\n\n\n\n

W celu zebrania potrzebnych funduszy powsta\u0142 komitet pod przewodnictwem ksi\u0119cia Eustachego Sanguszko. Szybko nap\u0142yn\u0119\u0142y dary pieni\u0119\u017cne – Sejm krajowy ofiarowa\u0142 20 tys. koron, Ministerstwo wyzna\u0144 i o\u015bwiaty w Wiedniu 10 tys. koron, pomys\u0142 wspar\u0142y finansowo rady miast i powiat\u00f3w z terenu Galicji. Niezwyk\u0142\u0105 ofiarno\u015b\u0107 wyrazi\u0142o spo\u0142ecze\u0144stwo, dzi\u0119ki temu szybko zebrano fundusze na zakup domu, spu\u015bcizny artystycznej oraz bogatej kolekcji mistrza. <\/p>\n\n\n\n

\u201eTowarzystwo im. Jana Matejki\u201d  pod przewodnictwem prof. Soko\u0142owskiego, przej\u0119\u0142o spraw\u0119 zakupu i ju\u017c 1 maja 1896, otworzono dla publiczno\u015bci, zamienione na Muzeum I pi\u0119tro domu Matejki, jako \u201eDom i Muzeum Jana Matejki\u201d. Pierwszym kustoszem zosta\u0142 Ludomir Glattman, doktor filozofii. Dalsze prace zaadaptowania pozosta\u0142ych kondygnacji kamienicy zaj\u0119\u0142y wiele lat, zanim w 1904 roku kamienic\u0119 urz\u0105dzon\u0105 na Muzeum oddano na w\u0142asno\u015b\u0107 gminie miasta Krakowa, a 28 stycznia 1908 roku pod zarz\u0105d Muzeum Narodowego w Krakowie, jako jego III oddzia\u0142. Kierownictwo powierzono d\u0142ugoletniemu kustoszowi Domu Matejki, Maciejowi Szukiewiczowi.<\/p>\n\n\n\n

W muzeum biograficznym\nJana Matejki znalaz\u0142y si\u0119 obrazy, szkice i rysunki wielkiego mistrza oraz jego\nzbiory prywatne a tak\u017ce wiele przedmiot\u00f3w codziennego u\u017cytku zwi\u0105zanych z artyst\u0105\ni jego rodzin\u0105. <\/p>\n\n\n\n

\"\"
Muzeum Jana Matejki, pok\u00f3j bawialny, Tyg.Ilustr. 1898, nr 16, s. 305<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Na I. pi\u0119trze pozosta\u0142o\nniemal niezmienione mieszkanie mistrza: wielka sala jadalna oraz dwie\nprzyleg\u0142e. Do cenniejszych przedmiot\u00f3w nale\u017ca\u0142y \u201erze\u017abione w drzewie g\u0142owy\nmieszczan i rzemie\u015blnik\u00f3w krakowskich (XVI w.) z kaseton\u00f3w Sali poselskiej\nWawelu, jak r\u00f3wnie\u017c korona-czapka z pogrzebnej wyprawy Zygmunta Starego\npochodz\u0105ca, [\u2026] znalezione w lochach zburzonego ratusza krakowskiego narz\u0119dzia\ntortur, jedyne w Polsce i stanowi\u0105ce muze\u00f3w naszych unikat\u201d. Poza tym znalaz\u0142\nsi\u0119 tu \u201emodel konia z rz\u0119dem XVII w.\u201d, zbi\u00f3r wyrob\u00f3w rzemios\u0142a artystycznego,\ntkanin, ubior\u00f3w, stroje mieszczan krakowskich, delie, ryngrafy, czepce, zbroje,\nbuzdygany. Wiele przedmiot\u00f3w pos\u0142u\u017cy\u0142o arty\u015bcie jako rekwizyty w jego pracy\nartystycznej. Cenna by\u0142a r\u00f3wnie\u017c, zebrana przez tw\u00f3rc\u00f3w muzeum, XIX wieczna\ndokumentacja fotograficzna tw\u00f3rczo\u015bci malarza. \n<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dom Jana Matejki, Mieszkane mistrza, M. Szukiewicz, 1909, s. 65<\/figcaption><\/figure><\/div>\n\n\n\n

Na II. pi\u0119trze znalaz\u0142y\nsi\u0119 kartony do polichromii ko\u015bcio\u0142a mariackiego oraz cz\u0119\u015b\u0107 tzw. \u201es\u0142ownika\nMatejki\u201d, z lat m\u0142odzie\u0144czych, wprowadzaj\u0105cego do dalszej tw\u00f3rczo\u015bci malarza i\ntego co znalaz\u0142o si\u0119 na III. pi\u0119trze kamienicy. By\u0142y tam g\u0142\u00f3wnie rysunki,\nnotatki i szkice mistrza oraz reprodukcje obraz\u00f3w wykonane w r\u00f3\u017cnych technikach\ngraficznych.<\/p>\n\n\n\n

Muzeum na ul. Floria\u0144skiej 44, by\u0142o otwarte dla zwiedzaj\u0105cych codziennie w godzinach od 10-16, zim\u0105 od 11-15. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z cennej kolekcji Matejki oraz wyposa\u017cenia domu mistrza przetrwa\u0142a i mo\u017cna j\u0105 podziwia\u0107 dzisiaj w Domu Jana Matejki, Oddziale MNK, przy ul. Floria\u0144skiej 41 w Krakowie. <\/p>\n\n\n\n

Na terenie oddzia\u0142u\nprowadzona jest tak\u017ce dzia\u0142alno\u015b\u0107 edukacyjno-o\u015bwiatowa: lekcje muzealne,\nwarsztaty plastyczne dla dzieci oraz cykl wyk\u0142ad\u00f3w Czwartki u Matejk\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

\"\"
Dom Jana Matejki, wg M.Szukiewicz, 1909 s. 85<\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n

Wi\u0119cej:<\/p>\n\n\n\n