![\"\"](\"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/04\/Aleksander_Branicki_Autoportret.jpg\")
Zainteresowany\nnaukami przyrodniczymi Aleksander Branicki wspiera\u0142 finansowo badania naukowe\nplac\u00f3wek przyrodniczych, sam zak\u0142ada\u0142 ogrody botaniczne. Wiele podr\u00f3\u017cowa\u0142, np.\ndo Turcji, Egiptu, Syrii i Ziemi \u015awi\u0119tej, Algierii i Nubii, sk\u0105d przywozi\u0142\nciekawe okazy botaniczne, z czego wi\u0119kszo\u015b\u0107 ofiarowa\u0142 do warszawskiego Gabinetu\nZoologicznego. <\/p>\n\n\n\n
Branicki sprowadza\u0142, do suskiego zamku,\ndzie\u0142a sztuki ze swych ukrai\u0144skich w\u0142o\u015bci \u2013 obrazy i rze\u017aby, porcelan\u0119, tkaniny\ni bro\u0144. Od 1866 roku zacz\u0105\u0142, g\u0142\u00f3wnie drog\u0105 zakup\u00f3w, gromadzi\u0107 zbiory\nbibliofilskie, naby\u0142 m. in. bibliotek\u0119 o charakterze historyczno-literackim\nAndrzeja Edwarda Ko\u017amiana z Piotrowic, cenne druki i r\u0119kopisy ze zbior\u00f3w\nbiblioteki wilanowskiej Potockich, biblioteki pu\u0142awskiej, ze zbior\u00f3w J. A.\nZa\u0142uskiego, Dzieduszyckich, Micha\u0142a Hieronima Juszy\u0144skiego i Jana Tarnowskiego,\nzdoby\u0142 cenne autografy od Adama Honorego Kirkora, monety i medale oraz\ndokumenty papierowe i pergaminowe z XIV\u2013XVII wieku od Feliksa Weso\u0142owskiego z\nWarszawy, ksi\u0119gozbi\u00f3r o tematyce historycznej ksi\u0119dza Franciszka Ksawerego\nCiesielskiego i jego brata Aleksandra oraz znakomity ksi\u0119gozbi\u00f3r Karola\n\u0141askiego. W 1869 roku swoje zbiory powi\u0119kszy\u0142 o cenn\u0105 kolekcj\u0119 rysunk\u00f3w i rycin\nJ\u00f3zefa Ignacego Kraszewskiego. W organizacji biblioteki pomaga\u0142a Aleksandrowi\nBranickiemu \u017cona \u2013 Anna z Ho\u0142y\u0144skich, kt\u00f3ra wnios\u0142a do zbior\u00f3w w\u0142asn\u0105 du\u017c\u0105\nkolekcj\u0119 muzykali\u00f3w. <\/p>\n\n\n\n
Kolekcj\u0105\nKraszewskiego opiekowa\u0142 si\u0119 bibliotekarz, doktor filozofii Franciszek Kandyd\nNowakowski, kt\u00f3ry u\u0142o\u017cy\u0142 j\u0105 wed\u0142ug drukowanego katalogu Kraszewskiego z 1865\nroku Catalogue d\u2019une Collection Iconographique Polonaise, compos\u00e9e des dessins\noriginaux, gravures, xylographies, lithographies, illustrant l\u2019histoire, la\ng\u00e9ographie, antiquit\u00e9s, costumes, moeurs, armes, meubles etc. de l\u2019ancienne\nPologne, de ses provinces et pays limitrophes.<\/em> <\/p>\n\n\n\n Po \u015bmierci Nowakowskiego, W\u0142adys\u0142aw Branicki (1848-1914), jedyny syn Aleksandra i Anny, posad\u0119 bibliotekarza i kustosza zbior\u00f3w powierzy\u0142 13 lipca 1882 roku, znanemu historykowi sztuki, filozofowi i etnografowi dr. Micha\u0142owi \u017bmigrodzkiemu, kt\u00f3ry funkcje t\u0119 pe\u0142ni\u0142 przez niemal 37 lat, mieszkaj\u0105c do ko\u0144ca swoich dni w Suchej. Szczeg\u00f3ln\u0105 trosk\u0105 i opiek\u0105 otacza\u0142 \u017bmigrodzki bezcenne zbiory Kraszewskiego \u2013 licz\u0105c\u0105 ponad 6999 pozycji (\u017bmigrodzki podaje 15000 sztuk) kolekcj\u0119 zawieraj\u0105c\u0105 m. in. ksi\u0119gi, malarstwo, grafik\u0119, litografi\u0119, g\u0142\u00f3wnie polskich artyst\u00f3w (m. in. Or\u0142owskiego, Czechowicza, Norblina, Chodowieckiego, Smuglewicza), kt\u00f3ra cieszy\u0142a si\u0119 najwi\u0119ksz\u0105 popularno\u015bci\u0105 w\u015br\u00f3d zwiedzaj\u0105cych bibliotek\u0119 naukowc\u00f3w. Uporz\u0105dkowa\u0142 j\u0105, niemal w pe\u0142ni opracowa\u0142 i zapisa\u0142 w zachowanej do dzisiaj ksi\u0119dze inwentarzowej. \u017bmigrodzki r\u00f3wnie\u017c sam poszerza\u0142 zasoby biblioteki, pozyskuj\u0105c nowe pozycje podczas swoich krajowych zagranicznych podr\u00f3\u017cy. <\/p>\n\n\n\n W\u0142adys\u0142aw Branicki wzbogaci\u0142 zbiory o pami\u0105tki historyczne i dzie\u0142a sztuki, cenne r\u0119kopisy i archiwalia, powi\u0119kszy\u0142 kolekcj\u0119 ikonograficzn\u0105 i numizmatyczn\u0105 ojca. Do zamku w Suchej w 1879 roku trafi\u0142 ksi\u0119gozbi\u00f3r wolnomularstwa Hipolita Skimborowicza, w 1881 zbiory Adama Mieleszko-Maliszkiewicza z \u017bytomierza na Wo\u0142yniu oraz antykwaryczne zasoby Jakuba i Stanis\u0142awa Gieysztor\u00f3w. W\u0142adys\u0142aw Branicki bra\u0142 aktywny udzia\u0142 w aukcjach dzie\u0142 sztuki, nabywaj\u0105c mi\u0119dzy innymi obrazy ze zbior\u00f3w Mniszch\u00f3w z Wi\u015bniowca, kt\u00f3ry podarowa\u0142 je nast\u0119pnie Muzeum Narodowemu w Krakowie. Swoje bogate zbiory udost\u0119pniali Braniccy w celach naukowych oraz ch\u0119tnym do ich zwiedzania, organizowali r\u00f3wnie\u017c odczyty i wystawy. Woluminy pochodz\u0105ce z biblioteki zaopatrzone by\u0142y w ekslibris przedstawiaj\u0105cy herb Branickich \u2013 Korczak oraz \u0142aci\u0144sk\u0105 dewiz\u0119 Pro fide et patria<\/em>. <\/p>\n\n\n\n Po\n\u015bmierci W\u0142adys\u0142awa Branickiego w 1914 roku, dziedziczk\u0105 na suskim zamku zosta\u0142a\njego c\u00f3rka Anna z Branickich Tarnowska a nast\u0119pnie w 1932 roku dobra przej\u0105\u0142\nsyn Anny i hr Juliusza Tarnowskiego, junior Juliusz Tarnowski. Otoczy\u0142 zamek i\nbibliotek\u0119 starann\u0105 opiek\u0105, organizowa\u0142 sale wystawiennicze, w kt\u00f3rych\neksponowano wybrane fragmenty kolekcji. Powi\u0119kszy\u0142 kolekcj\u0119 obraz\u00f3w, znalaz\u0142y\nsi\u0119 tu m. in. dzie\u0142a malarstwa w\u0142oskiego, niderlandzkiego, niemieckiego i\nhiszpa\u0144skiego od XVI do XIX wieku, z Romanowa na Wo\u0142yniu, ze zbior\u00f3w Steckich,\nz rodzinnej kolekcji \u017cony Juliusza \u2013 R\u00f3\u017cy z Zamoyskich. W 1939 roku, na polecenie\nJuliusza Tarnowskiego kolekcja grafiki i rysunku zosta\u0142a wywieziona do\nMi\u0119dzyrzeca Podlaskiego. <\/p>\n\n\n\n W\nczasie II wojny \u015bwiatowej Niemcy skonfiskowali i wywie\u017ali z zamku w Suchej du\u017c\u0105\nliczb\u0119 zabytkowych przedmiot\u00f3w, rze\u017ab i obraz\u00f3w, z biblioteki za\u015b utworzyli\nplac\u00f3wk\u0119, w kt\u00f3rej dokonali selekcji literatury i cz\u0119\u015b\u0107 ksi\u0119gozbioru wys\u0142ali na\nprzemia\u0142. <\/p>\n\n\n\n Po\nwojnie pozosta\u0142o\u015bci ze zbior\u00f3w biblioteki Branickich trafi\u0142y do bibliotek i\nmuze\u00f3w w Warszawie, Krakowie, Wroc\u0142awiu i Gda\u0144sku. <\/p>\n\n\n\n Bibliografia:<\/p>\n\n\n\n [mw]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" W\u0142a\u015bciciel d\u00f3br na Ukrainie Aleksander Branicki (1821-1877) naby\u0142 w 1843 roku renesansowy zamek w Suchej, nale\u017c\u0105cy wcze\u015bniej do Jana Kantego Wielopolskiego. Dzi\u0119ki sprawnemu zarz\u0105dzaniu suska posiad\u0142o\u015b\u0107 sta\u0142a si\u0119 w 2 po\u0142. XIX wieku jedn\u0105 z nowocze\u015bniej prowadzonych na terenie Galicji. Najwi\u0119cej s\u0142awy jednak, przynios\u0142a suskiemu zamkowi muzealno-biblioteczna kolekcja za\u0142o\u017cona tu przez Branickiego, cz\u0142owieka o wszechstronnych… <\/p>\n","protected":false},"author":7,"featured_media":4606,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[157],"tags":[],"class_list":["post-4601","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kolekcje-prywatne"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t![\"\"](\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Aleksander_Branicki#\/media\/File:Aleksander_Branicki,_Autoportret.jpg\")
Zamek w Suchej Beskidzkiej (Zamek Suski) , poczt\u00f3wka, ok. 1906, \u017ar\u00f3d\u0142o: Biblioteka Narodowa POLONA<\/a><\/figcaption><\/figure>\n\n\n\n