{"id":3345,"date":"2019-01-16T07:48:05","date_gmt":"2019-01-16T06:48:05","guid":{"rendered":"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=3345"},"modified":"2021-02-16T11:43:19","modified_gmt":"2021-02-16T10:43:19","slug":"czestochowa-rotunda-ekspozycyjna-obrazow-panoramowych-1896-1913","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=3345","title":{"rendered":"Cz\u0119stochowa, rotunda ekspozycyjna obraz\u00f3w panoramowych (1896-1913)"},"content":{"rendered":"<p>W 1896 roku, w Cz\u0119stochowie, przy ul. Panny Marii przy skrzy\u017cowaniu z ul. Celn\u0105 (ob. Pu\u0142askiego), zosta\u0142 wzniesiony budynek rotundy ekspozycyjnej obraz\u00f3w panoramowych. Zosta\u0142a ona wybudowana wg projektu Karola Koz\u0142owskiego na zlecenie dr Henryka Lgockiego (1861-1917), krakowskiego prawnika, amatora i kolekcjonera okaz\u00f3w entomologicznych, w\u0142a\u015bciciela Panoramy na Dynasach w Warszawie oraz kilku obraz\u00f3w panoramowych.<\/p>\n<p>Murowana rotunda z drewnian\u0105 konstrukcj\u0105 zbudowana zosta\u0142a na planie dwunastoboku o \u015brednicy 40 m i wysoko\u015bci 16 m. Budynek przekryty zosta\u0142 niskim, mansardowym dachem z latarni\u0105 do\u015bwietlaj\u0105c\u0105 wn\u0119trze. Z zewn\u0105trz, z wyj\u0105tkiem pi\u0119cioosiowego neobarokowego portyku z tympanonem rotunda pozbawiona by\u0142a dekoracji architektonicznej. Na otwarciu, poprzedzonym uroczysto\u015bci\u0105 religijn\u0105 z msz\u0105 w kaplicy MMP na Jasnej G\u00f3rze, zaprezentowano obraz &#8222;Ukrzy\u017cowanie Chrystusa Pana (Golgota)&#8221;, autorstwa Stanis\u0142awa Radziejowskiego, Antoniego Piotrowskiego i Ludwika Bollera, namalowany w Monachium, technik\u0105 olejn\u0105 na p\u0142\u00f3tnie, na zam\u00f3wienie Lgockiego. W latach 1899-1900 w rotundzie prezentowano dioram\u0119 J\u00f3zefa Ryszkiewicza &#8222;Obl\u0119\u017cenie Cz\u0119stochowy&#8221;, kt\u00f3ra wcze\u015bniej pokazywana by\u0142a w galerii Krywulta w Hotelu Europejskim w Warszawie (1898). Praca ta eksponowana by\u0142a tak\u017ce w latach w 1907, 1910, 1912 i 1913. W rotundzie prezentowano tak\u017ce obrazy Stanis\u0142awskiego \u201eChrystus w Emaus\u201d oraz Styki \u201e3 dni Zbawiciela\u201d.<\/p>\n<p>Po 1900 roku w rotundzie pokazano m.in. obrazy J\u00f3zefa M\u0119ciny Krzesza. By\u0142 to cykl Ojcze nasz, namalowany w 1899 roku i ciesz\u0105cy si\u0119 du\u017c\u0105 popularno\u015bci\u0105 (wystawiany by\u0142 m.in. w Wiedniu, Warszawie, Petersburgu, Kijowie, Wilnie, Odessie, Monachium i Hamburgu. Ponadto eksponowano tak\u017ce obrazy Matka, Sen Dzieciny Jezus, Chrystus w\u015br\u00f3d t\u0142um\u00f3w, Anio\u0142 lito\u015bci, Na rozstajnych drogach, Jadwiga, kr\u00f3lowa Polski, \u015awi\u0119ta Cecylia. W 1903 roku podj\u0119to prace nad panoram\u0105 &#8222;Obl\u0119\u017cenie Cz\u0119stochowy&#8221;, autorstwa W\u0142odzimierza Tetmajera i Stanis\u0142awa Janowskiego, ostatecznie jednak dzie\u0142o nie zosta\u0142o zrealizowane. Natomiast w 1912 w rotundzie zaprezentowano obraz &#8222;Golgota&#8221;, by\u0107 mo\u017ce niemieckich malarzy Josepha Kriegera i Karla Froscha.<\/p>\n<p>Od 1907 roku w rotundzie funkcjonowa\u0142o kino, w latach 1913-1934 dzia\u0142a\u0142o pod nazw\u0105 &#8222;Kino Panorama&#8221;. W budynku odbywa\u0142y si\u0119 ponadto imprezy sportowe (walki bokserskie), pokazy cyrkowe (cyrk Pastuszewskiego (1918), Ciniselliego (1925) i Staniewskich (1926)), akademie, odczyty, zjazdy. W 1935 rotund\u0119 rozebrano.<\/p>\n<p>Wi\u0119cej na temat rotundy zob. m.in.:<br \/>\nA. DYLEWSKA Wystawy obraz\u00f3w panoramowych w Cz\u0119stochowie, \u201eAleje 3\u201d, listopad-grudzie\u0144, 2009, s. 10-15.<br \/>\nRotunda w Cz\u0119stochowie, <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Rotunda_w_Cz%C4%99stochowie\">Wikipedia<\/a><br \/>\nT. Ha\u0142adyj,<a href=\"http:\/\/rotunda.panoramaczestochowy.pl\/\"> Rotunda w Cz\u0119stochowie<\/a><br \/>\n<a href=\"http:\/\/cgk.czestochowa.pl\/page\/2554,aktualnosci.html?id=5223\">Rotunda w Cz\u0119stochowie<\/a><\/p>\n<p><img decoding=\"async\" class=\"size-medium wp-image-3346 aligncenter\" src=\"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/rotunda_pas-300x165.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"165\" \/><\/p>\n<p>Na ilustracji: Poczt\u00f3wka, <a href=\"http:\/\/cgk.czestochowa.pl\/page\/2554,aktualnosci.html?id=5223\">Rotunda w Cz\u0119stochowie<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: right;\">[tfr]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W 1896 roku, w Cz\u0119stochowie, przy ul. Panny Marii przy skrzy\u017cowaniu z ul. Celn\u0105 (ob. Pu\u0142askiego), zosta\u0142 wzniesiony budynek rotundy ekspozycyjnej obraz\u00f3w panoramowych. Zosta\u0142a ona wybudowana wg projektu Karola Koz\u0142owskiego na zlecenie dr Henryka Lgockiego (1861-1917), krakowskiego prawnika, amatora i kolekcjonera okaz\u00f3w entomologicznych, w\u0142a\u015bciciela Panoramy na Dynasach w Warszawie oraz kilku obraz\u00f3w panoramowych. Murowana rotunda&hellip; <\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3346,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[102,159],"tags":[],"class_list":["post-3345","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog","category-instytucje-muzealne"],"aioseo_notices":[],"featured_image_src":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/rotunda_pas-e1547411805593.jpg","featured_image_src_square":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/rotunda_pas-e1547411805593.jpg","author_info":{"display_name":"Aldona To\u0142ysz","author_link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?author=3"},"category_info":"<a href=\"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?cat=102\" rel=\"category\">Blog<\/a>, <a href=\"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?cat=159\" rel=\"category\">INSTYTUCJE MUZEALNE<\/a>","tags_info":"","social_share_info":"<a data-share=\"facebook\" href=\"https:\/\/www.facebook.com\/sharer.php?u=https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=3345\" class=\"tb-facebook-share social-share-default tb-social-share\" target=\"_blank\"><i class=\"fab fa-facebook-f\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/a><a data-share=\"twitter\" href=\"https:\/\/twitter.com\/share?url=https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=3345\" class=\"tb-twiiter-share social-share-default tb-social-share\" target=\"_blank\"><i class=\"fab fa-twitter\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/a><a data-share=\"linkedin\" href=\"https:\/\/www.linkedin.com\/shareArticle?url=https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=3345\" class=\"tb-linkedin-share social-share-default tb-social-share\" target=\"_blank\"><i class=\"fab fa-linkedin-in\" aria-hidden=\"true\"><\/i><\/a>","wordExcerpt_info":"<p>W 1896 roku, w Cz\u0119stochowie, przy ul. Panny Marii przy skrzy\u017cowaniu z ul. Celn\u0105 (ob. Pu\u0142askiego), zosta\u0142 wzniesiony budynek rotundy ekspozycyjnej obraz\u00f3w panoramowych. Zosta\u0142a ona wybudowana wg projektu Karola Koz\u0142owskiego na zlecenie dr Henryka Lgockiego (1861-1917), krakowskiego prawnika, amatora i kolekcjonera okaz\u00f3w entomologicznych, w\u0142a\u015bciciela Panoramy na Dynasach w Warszawie oraz kilku obraz\u00f3w panoramowych.<\/p>\n<p>Murowana rotunda z drewnian\u0105 konstrukcj\u0105 zbudowana zosta\u0142a na planie dwunastoboku o \u015brednicy 40 m i wysoko\u015bci 16 m. Budynek przekryty zosta\u0142 niskim, mansardowym dachem z latarni\u0105 do\u015bwietlaj\u0105c\u0105 wn\u0119trze. Z zewn\u0105trz, z wyj\u0105tkiem pi\u0119cioosiowego neobarokowego portyku z tympanonem rotunda pozbawiona by\u0142a dekoracji architektonicznej. Na otwarciu, poprzedzonym uroczysto\u015bci\u0105 religijn\u0105 z msz\u0105 w kaplicy MMP na Jasnej G\u00f3rze, zaprezentowano obraz &#8222;Ukrzy\u017cowanie Chrystusa Pana (Golgota)&#8221;, autorstwa Stanis\u0142awa Radziejowskiego, Antoniego Piotrowskiego i Ludwika Bollera, namalowany w Monachium, technik\u0105 olejn\u0105 na p\u0142\u00f3tnie, na zam\u00f3wienie Lgockiego. W latach 1899-1900 w rotundzie prezentowano dioram\u0119 J\u00f3zefa Ryszkiewicza &#8222;Obl\u0119\u017cenie Cz\u0119stochowy&#8221;, kt\u00f3ra wcze\u015bniej pokazywana by\u0142a w galerii Krywulta w Hotelu Europejskim w Warszawie (1898). Praca ta eksponowana by\u0142a tak\u017ce w latach w 1907, 1910, 1912 i 1913. W rotundzie prezentowano tak\u017ce obrazy Stanis\u0142awskiego \u201eChrystus w Emaus\u201d oraz Styki \u201e3 dni Zbawiciela\u201d.<\/p>\n<p>Po 1900 roku w rotundzie pokazano m.in. obrazy J\u00f3zefa M\u0119ciny Krzesza. By\u0142 to cykl Ojcze nasz, namalowany w 1899 roku i ciesz\u0105cy si\u0119 du\u017c\u0105 popularno\u015bci\u0105 (wystawiany by\u0142 m.in. w Wiedniu, Warszawie, Petersburgu, Kijowie, Wilnie, Odessie, Monachium i Hamburgu. Ponadto eksponowano tak\u017ce obrazy Matka, Sen Dzieciny Jezus, Chrystus w\u015br\u00f3d t\u0142um\u00f3w, Anio\u0142 lito\u015bci, Na rozstajnych drogach, Jadwiga, kr\u00f3lowa Polski, \u015awi\u0119ta Cecylia. W 1903 roku podj\u0119to prace nad panoram\u0105 &#8222;Obl\u0119\u017cenie Cz\u0119stochowy&#8221;, autorstwa W\u0142odzimierza Tetmajera i Stanis\u0142awa Janowskiego, ostatecznie jednak dzie\u0142o nie zosta\u0142o zrealizowane. Natomiast w 1912 w rotundzie zaprezentowano obraz &#8222;Golgota&#8221;, by\u0107 mo\u017ce niemieckich malarzy Josepha Kriegera i Karla Froscha.<\/p>\n<p>Od 1907 roku w rotundzie funkcjonowa\u0142o kino, w latach 1913-1934 dzia\u0142a\u0142o pod nazw\u0105 &#8222;Kino Panorama&#8221;. W budynku odbywa\u0142y si\u0119 ponadto imprezy sportowe (walki bokserskie), pokazy cyrkowe (cyrk Pastuszewskiego (1918), Ciniselliego (1925) i Staniewskich (1926)), akademie, odczyty, zjazdy. W 1935 rotund\u0119 rozebrano.<\/p>\n<p>Wi\u0119cej na temat rotundy zob. m.in.:<br \/>\nA. DYLEWSKA Wystawy obraz\u00f3w panoramowych w Cz\u0119stochowie, \u201eAleje 3\u201d, listopad-grudzie\u0144, 2009, s. 10-15.<br \/>\nRotunda w Cz\u0119stochowie, <a href=\"https:\/\/pl.wikipedia.org\/wiki\/Rotunda_w_Cz%C4%99stochowie\">Wikipedia<\/a><br \/>\nT. Ha\u0142adyj,<a href=\"http:\/\/rotunda.panoramaczestochowy.pl\/\"> Rotunda w Cz\u0119stochowie<\/a><br \/>\n<a href=\"http:\/\/cgk.czestochowa.pl\/page\/2554,aktualnosci.html?id=5223\">Rotunda w Cz\u0119stochowie<\/a><\/p>\n<p><img class=\"size-medium wp-image-3346 aligncenter\" src=\"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2019\/01\/rotunda_pas-300x165.jpg\" alt=\"\" width=\"300\" height=\"165\" \/><\/p>\n<p>Na ilustracji: Poczt\u00f3wka, <a href=\"http:\/\/cgk.czestochowa.pl\/page\/2554,aktualnosci.html?id=5223\">Rotunda w Cz\u0119stochowie<\/a><\/p>\n<p style=\"text-align: right\">[tfr]<\/p>\n","comment_info":"0","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3345","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=3345"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3345\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4811,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/3345\/revisions\/4811"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3346"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=3345"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=3345"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=3345"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}