{"id":2969,"date":"2018-06-20T14:02:05","date_gmt":"2018-06-20T12:02:05","guid":{"rendered":"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=2969"},"modified":"2021-05-27T10:18:07","modified_gmt":"2021-05-27T08:18:07","slug":"malgorzata-piotrowska-historia-muzeum-w-piotrkowie-trybunalskim-zarys","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=2969","title":{"rendered":"Ma\u0142gorzata PIOTROWSKA | Historia Muzeum w Piotrkowie Trybunalskim – zarys"},"content":{"rendered":"\n
20.06.2018 | \"\"<\/pre>\n\n\n
\u00a0<\/p>\n
Historia piotrkowskiego Muzeum wi\u0105\u017ce si\u0119 z funkcjonowaniem na terenie Piotrkowa Oddzia\u0142u Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, kt\u00f3ry zosta\u0142 powo\u0142any w roku 1908. Mimo niech\u0119ci zaborczych w\u0142adz rosyjskich cz\u0142onkowie towarzystwa aktywnie prowadzili dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturaln\u0105, o\u015bwiatow\u0105 oraz krajoznawcz\u0105. G\u0142\u00f3wnym pomys\u0142odawc\u0105 muzeum piotrkowskiego by\u0142 Micha\u0142 Rawita Witanowski, z zawodu aptekarz, z zami\u0142owania historyk-regionalista i uznany propagator krajoznawstwa – od 20. maja 1908 do wrze\u015bnia 1939 roku prezes Oddzia\u0142u PTK\u00a0[1]<\/a>.<\/p>\n
W 1909 roku Micha\u0142 R. Witanowski wsp\u00f3lnie z cz\u0142onkami PTK, podj\u0105\u0142 starania o znalezienie lokalu dla potrzeb Towarzystwa i na pomieszczenie zbior\u00f3w przysz\u0142ego Muzeum Krajoznawczego. Jednocze\u015bnie rozpocz\u0119to prace organizacyjne maj\u0105ce na celu pozyskanie miejsca dla przysz\u0142ej ekspozycji oraz zwr\u00f3cono si\u0119 z apelem do spo\u0142ecze\u0144stwa piotrkowskiego o przeznaczenie dar\u00f3w i depozyt\u00f3w do pierwszej wystawy muzealnej. Informacje o przyst\u0105pieniu do prac organizacyjnych umieszczono w lokalnej prasie (\u201cEcha Piotrkowskie\u201d), a tak\u017ce rozpowszechniano w formie ulotek [2]<\/a>. Zwracano si\u0119 „…do wszystkich, kt\u00f3rym nieobce s\u0105 uczucia obywatelskie„<\/em> o pomoc w dziele tworzenia muzeum, kt\u00f3rego zadaniem mia\u0142o by\u0107 gromadzenie pami\u0105tek narodowej historii i kultury. Micha\u0142 R. Witanowski, jako spo\u0142ecznik i krajoznawca wi\u0105za\u0142 powstanie muzeum z wyr\u00f3wnaniem poziomu cywilizacyjnego i kulturowego, na jakim stoj\u0105 inne kraje i spo\u0142ecze\u0144stwa Europy Zachodniej.<\/p>\n
Kolejnym krokiem w formowaniu muzeum jako instytucji by\u0142o powo\u0142anie sekcji muzealnej, w 10. wrze\u015bnia 1909 roku na zebraniu og\u00f3lnym Oddzia\u0142u. W jej sk\u0142ad weszli: Micha\u0142 R. Witanowski, prawnik Onufry Krajewski, artysta malarz J\u00f3zef Karczewski – drugi z kolei kustosz (od 1910 r.) i nauczyciel Leon Starkiewicz\u00a0[3]<\/a>. Sekcja muzealna, korzystaj\u0105c z ofiarno\u015bci polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa, zdo\u0142a\u0142a zgromadzi\u0107 oko\u0142o 350 eksponat\u00f3w z r\u00f3\u017cnych dziedzin nauk: przyrodoznawstwa, archeologii, etnografii, historii, sztuki, numizmatyki.<\/p>\n
Wszystkie zgromadzone przedmioty zosta\u0142y pokazane na pierwszej wystawie muzealnej w Piotrkowie, kt\u00f3ra zosta\u0142a otwarta 14. stycznia 1910 roku w lokalu udost\u0119pnionym przez Towarzystwo Dobroczynno\u015bci dla Chrze\u015bcijan przy ulicy Wojska Polskiego 75 (wtedy Bykowskiej); w tamtym czasie muzeum nie mia\u0142o jeszcze swojej siedziby\u00a0[4]<\/a>. Trudno\u015bci lokalowe uda\u0142o si\u0119 do pewnego stopnia rozwi\u0105za\u0107 dopiero w roku 1915, kiedy to licz\u0105ce oko\u0142o 500 eksponat\u00f3w zbiory ulokowano w pomieszczeniach, skasowanego w 1864 roku, klasztoru o.o. Bernardyn\u00f3w.<\/p>\n
\"\"<\/a>
Piotrk\u00f3w: Muzeum Tow. Krajoznawczego za\u0142o\u017cone w r. 1910, mie\u015bci si\u0119 obecnie w dawnym refektarzu klasztoru po-bernardy\u0144skiego. \u0179r\u00f3d\u0142o: POLONA<\/em><\/figcaption><\/figure>\n
W chwili znalezienia si\u0119 Piotrkowa w austriackiej strefie okupacyjnej, cz\u0142onkowie towarzystwa, korzystaj\u0105c z pomy\u015blnej koniunktury politycznej, 28. listopada 1915 roku przyst\u0105pili do otworzenia kolejnej wystawy, trwaj\u0105cej do ko\u0144ca wojny. Jednak jeszcze przed jej zako\u0144czeniem piotrkowski Oddzia\u0142 PTK rozpocz\u0105\u0142 starania o przekazanie na siedzib\u0119 muzeum dawnej siedziby Jagiellon\u00f3w \u2013 zamku. Obiekt znajdowa\u0142 si\u0119 w fatalnym stanie technicznym. Dawna rezydencja Jegiellon\u00f3w zatraci\u0142a sw\u00f3j pierwotny wygl\u0105d. W wieku XIX uleg\u0142a po\u017carowi, nast\u0119pnie zosta\u0142a cz\u0119\u015bciowo rozebrana, aby w ko\u0144cu\u00a0 z rozkazu w\u0142adz gubernialnych, sta\u0107 si\u0119 budynkiem przeznaczonym na potrzeby stacjonuj\u0105cego w Piotrkowie wojska rosyjskiego. Na ni\u017cszych kondygnacjach skuto w\u00f3wczas nadpro\u017cne gzymsy i parapety okienne oraz renesansowe portale. W budynku urz\u0105dzono cerkiew prawos\u0142awn\u0105, piekarni\u0119, kancelari\u0119 pu\u0142kow\u0105 i magazyny. Dewastacji dope\u0142ni\u0142y w okresie I wojny \u015bwiatowej wkraczaj\u0105ce do Piotrkowa oddzia\u0142y austro-w\u0119gierskie. W lipcu 1918 wojsko austriackie opu\u015bci\u0142o zdewastowane pomieszczenia zamku, przekazuj\u0105c obiekt Komitetowi Odbudowy Zamku Piotrkowskiego\u00a0[5]<\/a>. We wrze\u015bniu tego samego roku Komitet wyda\u0142 odezw\u0119 do mieszka\u0144c\u00f3w miasta i powiatu. Czytamy w niej m.in.: \u201e\u2026Wpo\u015br\u00f3d rozgwaru wojennego, gdy k\u0142adziemy podwaliny na odbudow\u0119 Niepodleg\u0142ego Pa\u0144stwa Polskiego, niech\u017ce widomym znakiem d\u017awigania majestatu dawnej Rzeczypospolitej b\u0119dzie dla nas powstaj\u0105cy z ruin Zamek Piotrkowski\u2026\u201d [6]<\/a>. Oficjalny dokument \u2013 akt dzier\u017cawy zamku, wystawiony przez w\u0142adze niepodleg\u0142ej Polski, wr\u0119czono Oddzia\u0142owi PTK 18. listopada 1919 roku. Prace remontowe i adaptacyjne trwa\u0142y do ko\u0144ca wrze\u015bnia 1922 roku\u00a0[7]<\/a>. Niestety nie zdo\u0142ano w\u00f3wczas odtworzy\u0107 renesansowych i barokowych portali, postarano si\u0119 natomiast o zabezpieczenie budynku.<\/p>\n
\"\"<\/a>
Odezwa [Inc.: Zarz\u0105d Oddzia\u0142u Piotrowskiego-Polsk. T-wa Krajoznawczego – na posiedzeniu w dniu 29. z. m. postanowi\u0142 utworzy\u0107 przy Muzeum swojem specjalny dzia\u0142 zobrazowania wytw\u00f3rczo\u015bci przemys\u0142u miejscowego…] : Piotrk\u00f3w Trybunalski, luty 1913. \u0179r\u00f3d\u0142o: POLONA<\/em><\/figcaption><\/figure>\n
W okresie mi\u0119dzywojennym liczne wycieczki zg\u0142asza\u0142y na pi\u015bmie ch\u0119\u0107 zwiedzenia muzeum. By\u0142y w\u015br\u00f3d nich zar\u00f3wno grupy szkolne, wojskowe (m.in. 25 pu\u0142k piechoty stacjonuj\u0105cy w Piotrkowie), jak i grupy organizowane przez inne oddzia\u0142y PTK i stowarzyszenia\u00a0[8]<\/a>.<\/p>\n
W pierwszych latach po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci nast\u0105pi\u0142 okres dosy\u0107 intensywnego powi\u0119kszania zbior\u00f3w muzealnych. W\u015br\u00f3d pozyskanych eksponat\u00f3w znalaz\u0142y si\u0119 m.in. mundury i bro\u0144 \u017co\u0142nierzy Legion\u00f3w Polskich, mundury Wojsk Polskich Kr\u00f3lestwa Kongresowego, kolekcja piecz\u0119ci urz\u0119dowych rosyjskich, bro\u0144 bia\u0142a i drzewcowa. Zbiory muzeum w 1915 roku licz\u0105ce oko\u0142o 500 eksponat\u00f3w, w roku 1927 osi\u0105gn\u0119\u0142y stan 2119 pozycji inwentarzowych w pi\u0119ciu dzia\u0142ach: przyrody, archeologii, etnografii, numizmatyki oraz sfragistyki [9]<\/a>. W latach 1927-1939 nowa siedziba muzeum wzbogaci\u0142a si\u0119 o kolejne 188 eksponat\u00f3w.<\/p>\n
W okresie II wojny \u015bwiatowej cenne eksponaty przechowywano w domach piotrkowian, dlatego te\u017c wojna nie przynios\u0142a wi\u0119kszego uszczerbku zbiorom. Wiosn\u0105 1945 roku podj\u0119to trud odtworzenia Muzeum. Prezesem Oddzia\u0142u PTK by\u0142 wtedy prof. Aleksander Badek. Anegdota muzealna m\u00f3wi, \u017ce by\u0107 mo\u017ce w\u0142a\u015bnie wtedy za 5 litr\u00f3w bimbru zakupiono od jednego z radzieckich \u017co\u0142nierzy portrety siedmiu pierwszych w\u0142adc\u00f3w polskich z I po\u0142owy XIX wieku.<\/p>\n
W 1949 roku zbiory Muzeum Krajoznawczego zosta\u0142y przej\u0119te przez pa\u0144stwo, a muzeum otrzyma\u0142o status instytucji regionalnej\u00a0[10]<\/a>. W pocz\u0105tkach lat sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych XX wieku zbiory muzealne liczy\u0142y 3500 pozycji inwentarzowych, g\u0142ownie w dzia\u0142ach historii, archeologii i etnografii\u00a0[11]<\/a>.<\/p>\n
Z\u0142y stan techniczny Zamku, wymusi\u0142 podj\u0119cie szeroko zakrojonych prac restauracyjnych. Remont trwa\u0142 od 1963 do 1970 roku. Efektem by\u0142o m.in. odtworzenie drugiego pi\u0119tra budynku oraz obecny kszta\u0142t dachu. Ponowne otwarcie muzeum nast\u0105pi\u0142o w styczniu 1970 roku – w siedmiu salach odrestaurowanego zamku piotrkowskiego pokazano wystawy z zakresu archeologii, historii i sztuki\u00a0[x12]<\/a>. W 1975 roku muzeum piotrkowskie otrzyma\u0142o status muzeum okr\u0119gowego, cieszy\u0142o si\u0119 nim do reformy administracyjnej z roku 1997, kiedy to na powr\u00f3t sta\u0142o si\u0119 muzeum regionalnym.<\/p>\n
Ma\u0142gorzata Piotrowska
<\/em>Muzeum Regionalne w Piotrkowie Trybunalskim<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\n
PRZYPISY<\/strong>:\u00a0<\/span>
[1]<\/a> T. Nowakowski, Micha\u0142 Rawita-Witanowski – historyk i spo\u0142ecznik<\/em>, \u201eGazeta\u00a0 Ziemi\u00a0 Piotrkowskiej\u201d 1958, nr\u00a0 3, s. 5-6.
[2]<\/a> Przegl\u0105d prasy piotrkowskiej poruszaj\u0105cej zagadnienia historyczne i krajoznawcze dotycz\u0105ce regionu piotrkowskiego daje: A. Pielu\u017cek, Regionalna prasa piotrkowska jako \u017ar\u00f3d\u0142o do dziej\u00f3w miasta i regionu<\/em>, \u201ePiotrkowie Zeszyty Historyczne\u201d 2006, T. 6, \u00a0s. 117-128.
[3]<\/a> Muzea region\u00f3w. Najciekawsze kolekcje, <\/em>Tomasz\u00f3w Mazowiecki 2007, s. 14.
[4]<\/a> Tam\u017ce, s. 15.
[5]<\/a> Tam\u017ce, s. 17.
[6]<\/a> Odezwa Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego w Piotrkowie<\/em>, Piotrk\u00f3w Trybunalski 1918.
[7]<\/a> http:\/\/muzeumpiotrkow.pl\/o-muzeum\/historia-muzeum\/<\/a>\u00a0 (dost\u0119p z dnia 08.06.2018).
[8]<\/a> Por.: Muzea region\u00f3w. Najciekawsze kolekcje\u2026, <\/em>s. 16.
[9]<\/a> Por.: M.R. Witanowski, Katalog Zbior\u00f3w Towarzystwa Krajoznawczego na Zamku kr\u00f3lewskim w Piotrkowie Trybunalskim<\/em>, Piotrk\u00f3w Trybunalski 1926.
[10]<\/a> http:\/\/muzeumpiotrkow.pl\/o-muzeum\/historia-muzeum\/<\/a> (dost\u0119p z dnia 08.06.2018).
[11]<\/a> Tam\u017ce.
[12]<\/a> Tam\u017ce.<\/p>\n\n\n
\n\n\n\n
\n
CZYTELNIA<\/a><\/div>\n<\/div>\n\n\n\n
\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
20.06.2018 | \u00a0 Historia piotrkowskiego Muzeum wi\u0105\u017ce si\u0119 z funkcjonowaniem na terenie Piotrkowa Oddzia\u0142u Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, kt\u00f3ry zosta\u0142 powo\u0142any w roku 1908. Mimo niech\u0119ci zaborczych w\u0142adz rosyjskich cz\u0142onkowie towarzystwa aktywnie prowadzili dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturaln\u0105, o\u015bwiatow\u0105 oraz krajoznawcz\u0105. G\u0142\u00f3wnym pomys\u0142odawc\u0105 muzeum piotrkowskiego by\u0142 Micha\u0142 Rawita Witanowski, z zawodu aptekarz, z zami\u0142owania historyk-regionalista i uznany propagator krajoznawstwa… <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":3608,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[60],"tags":[359,142,358,235],"class_list":["post-2969","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-czytelnia","tag-jozef-karczewski","tag-muzeum-krajoznawcze","tag-muzeum-regionalne","tag-piotrkow-trybunalski"],"aioseo_notices":[],"featured_image_src":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Untitled-Scanned-04-1.jpg","featured_image_src_square":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/wp-content\/uploads\/2018\/06\/Untitled-Scanned-04-1.jpg","author_info":{"display_name":"Redaktor","author_link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?author=1"},"category_info":"Czytelnia<\/a>","tags_info":"J\u00f3zef Karczewski<\/a>, muzeum krajoznawcze<\/a>, muzeum regionalne<\/a>, Piotrk\u00f3w Trybunalski<\/a>","social_share_info":"<\/i><\/a><\/i><\/a><\/i><\/a>","wordExcerpt_info":"
<\/p>\n
20.06.2018 | \"\"<\/pre>\n
<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
Historia piotrkowskiego Muzeum wi\u0105\u017ce si\u0119 z funkcjonowaniem na terenie Piotrkowa Oddzia\u0142u Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego, kt\u00f3ry zosta\u0142 powo\u0142any w roku 1908. Mimo niech\u0119ci zaborczych w\u0142adz rosyjskich cz\u0142onkowie towarzystwa aktywnie prowadzili dzia\u0142alno\u015b\u0107 kulturaln\u0105, o\u015bwiatow\u0105 oraz krajoznawcz\u0105. G\u0142\u00f3wnym pomys\u0142odawc\u0105 muzeum piotrkowskiego by\u0142 Micha\u0142 Rawita Witanowski, z zawodu aptekarz, z zami\u0142owania historyk-regionalista i uznany propagator krajoznawstwa – od 20. maja 1908 do wrze\u015bnia 1939 roku prezes Oddzia\u0142u PTK\u00a0[1]<\/a>.<\/p>\n
W 1909 roku Micha\u0142 R. Witanowski wsp\u00f3lnie z cz\u0142onkami PTK, podj\u0105\u0142 starania o znalezienie lokalu dla potrzeb Towarzystwa i na pomieszczenie zbior\u00f3w przysz\u0142ego Muzeum Krajoznawczego. Jednocze\u015bnie rozpocz\u0119to prace organizacyjne maj\u0105ce na celu pozyskanie miejsca dla przysz\u0142ej ekspozycji oraz zwr\u00f3cono si\u0119 z apelem do spo\u0142ecze\u0144stwa piotrkowskiego o przeznaczenie dar\u00f3w i depozyt\u00f3w do pierwszej wystawy muzealnej. Informacje o przyst\u0105pieniu do prac organizacyjnych umieszczono w lokalnej prasie (\u201cEcha Piotrkowskie\u201d), a tak\u017ce rozpowszechniano w formie ulotek [2]<\/a>. Zwracano si\u0119 „…do wszystkich, kt\u00f3rym nieobce s\u0105 uczucia obywatelskie„<\/em> o pomoc w dziele tworzenia muzeum, kt\u00f3rego zadaniem mia\u0142o by\u0107 gromadzenie pami\u0105tek narodowej historii i kultury. Micha\u0142 R. Witanowski, jako spo\u0142ecznik i krajoznawca wi\u0105za\u0142 powstanie muzeum z wyr\u00f3wnaniem poziomu cywilizacyjnego i kulturowego, na jakim stoj\u0105 inne kraje i spo\u0142ecze\u0144stwa Europy Zachodniej.<\/p>\n
Kolejnym krokiem w formowaniu muzeum jako instytucji by\u0142o powo\u0142anie sekcji muzealnej, w 10. wrze\u015bnia 1909 roku na zebraniu og\u00f3lnym Oddzia\u0142u. W jej sk\u0142ad weszli: Micha\u0142 R. Witanowski, prawnik Onufry Krajewski, artysta malarz J\u00f3zef Karczewski – drugi z kolei kustosz (od 1910 r.) i nauczyciel Leon Starkiewicz\u00a0[3]<\/a>. Sekcja muzealna, korzystaj\u0105c z ofiarno\u015bci polskiego spo\u0142ecze\u0144stwa, zdo\u0142a\u0142a zgromadzi\u0107 oko\u0142o 350 eksponat\u00f3w z r\u00f3\u017cnych dziedzin nauk: przyrodoznawstwa, archeologii, etnografii, historii, sztuki, numizmatyki.<\/p>\n
Wszystkie zgromadzone przedmioty zosta\u0142y pokazane na pierwszej wystawie muzealnej w Piotrkowie, kt\u00f3ra zosta\u0142a otwarta 14. stycznia 1910 roku w lokalu udost\u0119pnionym przez Towarzystwo Dobroczynno\u015bci dla Chrze\u015bcijan przy ulicy Wojska Polskiego 75 (wtedy Bykowskiej); w tamtym czasie muzeum nie mia\u0142o jeszcze swojej siedziby\u00a0[4]<\/a>. Trudno\u015bci lokalowe uda\u0142o si\u0119 do pewnego stopnia rozwi\u0105za\u0107 dopiero w roku 1915, kiedy to licz\u0105ce oko\u0142o 500 eksponat\u00f3w zbiory ulokowano w pomieszczeniach, skasowanego w 1864 roku, klasztoru o.o. Bernardyn\u00f3w.<\/p>\n[caption id=\"attachment_2972\" align=\"aligncenter\" width=\"616\"]\"\"<\/a> Piotrk\u00f3w: Muzeum Tow. Krajoznawczego za\u0142o\u017cone w r. 1910, mie\u015bci si\u0119 obecnie w dawnym refektarzu klasztoru po-bernardy\u0144skiego. \u0179r\u00f3d\u0142o: POLONA<\/em>[\/caption]\n
W chwili znalezienia si\u0119 Piotrkowa w austriackiej strefie okupacyjnej, cz\u0142onkowie towarzystwa, korzystaj\u0105c z pomy\u015blnej koniunktury politycznej, 28. listopada 1915 roku przyst\u0105pili do otworzenia kolejnej wystawy, trwaj\u0105cej do ko\u0144ca wojny. Jednak jeszcze przed jej zako\u0144czeniem piotrkowski Oddzia\u0142 PTK rozpocz\u0105\u0142 starania o przekazanie na siedzib\u0119 muzeum dawnej siedziby Jagiellon\u00f3w \u2013 zamku. Obiekt znajdowa\u0142 si\u0119 w fatalnym stanie technicznym. Dawna rezydencja Jegiellon\u00f3w zatraci\u0142a sw\u00f3j pierwotny wygl\u0105d. W wieku XIX uleg\u0142a po\u017carowi, nast\u0119pnie zosta\u0142a cz\u0119\u015bciowo rozebrana, aby w ko\u0144cu\u00a0 z rozkazu w\u0142adz gubernialnych, sta\u0107 si\u0119 budynkiem przeznaczonym na potrzeby stacjonuj\u0105cego w Piotrkowie wojska rosyjskiego. Na ni\u017cszych kondygnacjach skuto w\u00f3wczas nadpro\u017cne gzymsy i parapety okienne oraz renesansowe portale. W budynku urz\u0105dzono cerkiew prawos\u0142awn\u0105, piekarni\u0119, kancelari\u0119 pu\u0142kow\u0105 i magazyny. Dewastacji dope\u0142ni\u0142y w okresie I wojny \u015bwiatowej wkraczaj\u0105ce do Piotrkowa oddzia\u0142y austro-w\u0119gierskie. W lipcu 1918 wojsko austriackie opu\u015bci\u0142o zdewastowane pomieszczenia zamku, przekazuj\u0105c obiekt Komitetowi Odbudowy Zamku Piotrkowskiego\u00a0[5]<\/a>. We wrze\u015bniu tego samego roku Komitet wyda\u0142 odezw\u0119 do mieszka\u0144c\u00f3w miasta i powiatu. Czytamy w niej m.in.: \u201e\u2026Wpo\u015br\u00f3d rozgwaru wojennego, gdy k\u0142adziemy podwaliny na odbudow\u0119 Niepodleg\u0142ego Pa\u0144stwa Polskiego, niech\u017ce widomym znakiem d\u017awigania majestatu dawnej Rzeczypospolitej b\u0119dzie dla nas powstaj\u0105cy z ruin Zamek Piotrkowski\u2026\u201d [6]<\/a>. Oficjalny dokument \u2013 akt dzier\u017cawy zamku, wystawiony przez w\u0142adze niepodleg\u0142ej Polski, wr\u0119czono Oddzia\u0142owi PTK 18. listopada 1919 roku. Prace remontowe i adaptacyjne trwa\u0142y do ko\u0144ca wrze\u015bnia 1922 roku\u00a0[7]<\/a>. Niestety nie zdo\u0142ano w\u00f3wczas odtworzy\u0107 renesansowych i barokowych portali, postarano si\u0119 natomiast o zabezpieczenie budynku.<\/p>\n[caption id=\"attachment_2974\" align=\"alignright\" width=\"248\"]\"\"<\/a> Odezwa [Inc.: Zarz\u0105d Oddzia\u0142u Piotrowskiego-Polsk. T-wa Krajoznawczego – na posiedzeniu w dniu 29. z. m. postanowi\u0142 utworzy\u0107 przy Muzeum swojem specjalny dzia\u0142 zobrazowania wytw\u00f3rczo\u015bci przemys\u0142u miejscowego…] : Piotrk\u00f3w Trybunalski, luty 1913. \u0179r\u00f3d\u0142o: POLONA<\/em>[\/caption]\n
W okresie mi\u0119dzywojennym liczne wycieczki zg\u0142asza\u0142y na pi\u015bmie ch\u0119\u0107 zwiedzenia muzeum. By\u0142y w\u015br\u00f3d nich zar\u00f3wno grupy szkolne, wojskowe (m.in. 25 pu\u0142k piechoty stacjonuj\u0105cy w Piotrkowie), jak i grupy organizowane przez inne oddzia\u0142y PTK i stowarzyszenia\u00a0[8]<\/a>.<\/p>\n
W pierwszych latach po odzyskaniu niepodleg\u0142o\u015bci nast\u0105pi\u0142 okres dosy\u0107 intensywnego powi\u0119kszania zbior\u00f3w muzealnych. W\u015br\u00f3d pozyskanych eksponat\u00f3w znalaz\u0142y si\u0119 m.in. mundury i bro\u0144 \u017co\u0142nierzy Legion\u00f3w Polskich, mundury Wojsk Polskich Kr\u00f3lestwa Kongresowego, kolekcja piecz\u0119ci urz\u0119dowych rosyjskich, bro\u0144 bia\u0142a i drzewcowa. Zbiory muzeum w 1915 roku licz\u0105ce oko\u0142o 500 eksponat\u00f3w, w roku 1927 osi\u0105gn\u0119\u0142y stan 2119 pozycji inwentarzowych w pi\u0119ciu dzia\u0142ach: przyrody, archeologii, etnografii, numizmatyki oraz sfragistyki [9]<\/a>. W latach 1927-1939 nowa siedziba muzeum wzbogaci\u0142a si\u0119 o kolejne 188 eksponat\u00f3w.<\/p>\n
W okresie II wojny \u015bwiatowej cenne eksponaty przechowywano w domach piotrkowian, dlatego te\u017c wojna nie przynios\u0142a wi\u0119kszego uszczerbku zbiorom. Wiosn\u0105 1945 roku podj\u0119to trud odtworzenia Muzeum. Prezesem Oddzia\u0142u PTK by\u0142 wtedy prof. Aleksander Badek. Anegdota muzealna m\u00f3wi, \u017ce by\u0107 mo\u017ce w\u0142a\u015bnie wtedy za 5 litr\u00f3w bimbru zakupiono od jednego z radzieckich \u017co\u0142nierzy portrety siedmiu pierwszych w\u0142adc\u00f3w polskich z I po\u0142owy XIX wieku.<\/p>\n
W 1949 roku zbiory Muzeum Krajoznawczego zosta\u0142y przej\u0119te przez pa\u0144stwo, a muzeum otrzyma\u0142o status instytucji regionalnej\u00a0[10]<\/a>. W pocz\u0105tkach lat sze\u015b\u0107dziesi\u0105tych XX wieku zbiory muzealne liczy\u0142y 3500 pozycji inwentarzowych, g\u0142ownie w dzia\u0142ach historii, archeologii i etnografii\u00a0[11]<\/a>.<\/p>\n
Z\u0142y stan techniczny Zamku, wymusi\u0142 podj\u0119cie szeroko zakrojonych prac restauracyjnych. Remont trwa\u0142 od 1963 do 1970 roku. Efektem by\u0142o m.in. odtworzenie drugiego pi\u0119tra budynku oraz obecny kszta\u0142t dachu. Ponowne otwarcie muzeum nast\u0105pi\u0142o w styczniu 1970 roku – w siedmiu salach odrestaurowanego zamku piotrkowskiego pokazano wystawy z zakresu archeologii, historii i sztuki\u00a0[x12]<\/a>. W 1975 roku muzeum piotrkowskie otrzyma\u0142o status muzeum okr\u0119gowego, cieszy\u0142o si\u0119 nim do reformy administracyjnej z roku 1997, kiedy to na powr\u00f3t sta\u0142o si\u0119 muzeum regionalnym.<\/p>\n
Ma\u0142gorzata Piotrowska
<\/em>Muzeum Regionalne w Piotrkowie Trybunalskim<\/p>\n
\u00a0<\/p>\n
\n
PRZYPISY<\/strong>:\u00a0<\/span>
[1]<\/a> T. Nowakowski, Micha\u0142 Rawita-Witanowski – historyk i spo\u0142ecznik<\/em>, \u201eGazeta\u00a0 Ziemi\u00a0 Piotrkowskiej\u201d 1958, nr\u00a0 3, s. 5-6.
[2]<\/a> Przegl\u0105d prasy piotrkowskiej poruszaj\u0105cej zagadnienia historyczne i krajoznawcze dotycz\u0105ce regionu piotrkowskiego daje: A. Pielu\u017cek, Regionalna prasa piotrkowska jako \u017ar\u00f3d\u0142o do dziej\u00f3w miasta i regionu<\/em>, \u201ePiotrkowie Zeszyty Historyczne\u201d 2006, T. 6, \u00a0s. 117-128.
[3]<\/a> Muzea region\u00f3w. Najciekawsze kolekcje, <\/em>Tomasz\u00f3w Mazowiecki 2007, s. 14.
[4]<\/a> Tam\u017ce, s. 15.
[5]<\/a> Tam\u017ce, s. 17.
[6]<\/a> Odezwa Polskiego Towarzystwa Krajoznawczego w Piotrkowie<\/em>, Piotrk\u00f3w Trybunalski 1918.
[7]<\/a> http:\/\/muzeumpiotrkow.pl\/o-muzeum\/historia-muzeum\/<\/a>\u00a0 (dost\u0119p z dnia 08.06.2018).
[8]<\/a> Por.: Muzea region\u00f3w. Najciekawsze kolekcje\u2026, <\/em>s. 16.
[9]<\/a> Por.: M.R. Witanowski, Katalog Zbior\u00f3w Towarzystwa Krajoznawczego na Zamku kr\u00f3lewskim w Piotrkowie Trybunalskim<\/em>, Piotrk\u00f3w Trybunalski 1926.
[10]<\/a> http:\/\/muzeumpiotrkow.pl\/o-muzeum\/historia-muzeum\/<\/a> (dost\u0119p z dnia 08.06.2018).
[11]<\/a> Tam\u017ce.
[12]<\/a> Tam\u017ce.<\/p>\n
<\/p>\n
\n<\/p>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
CZYTELNIA<\/a><\/div>\n
<\/div>\n
<\/p>\n
<\/p>\n
\n<\/p>\n","comment_info":"0","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2969","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2969"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2969\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7285,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2969\/revisions\/7285"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/3608"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2969"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2969"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2969"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}