Badania zrealizowane w roku 2017 obejmowa\u0142y przede wszystkim ewidencj\u0119 i inwentaryzacj\u0119 wczesnych polskich instytucji muzealnych (wedle za\u0142o\u017ce\u0144 przyj\u0119tych ju\u017c na wst\u0119pnym etapie prac). Uzupe\u0142niony i skorygowany zosta\u0142 sporz\u0105dzony wst\u0119pnie ich wykaz<\/a>. Na etapie projektowania bada\u0144 spodziewano si\u0119 ok. 150 instytucji, wedle stanu z ko\u0144ca roku 2016 odnotowano ich 239, w roku sprawozdawczym natomiast uzupe\u0142niono ten stan o kolejne, a\u017c do liczby 302 (koniec 2017 r.). S\u0105 one sukcesywnie opracowywane i analizowane (realizacja w ok. 45-55 %). Dla usystematyzowania i ujednolicenia powy\u017cszej inwentaryzacji przyj\u0119ty zosta\u0142 dostosowany do charakteru analizowanych za\u0142o\u017ce\u0144 formularz kwerendy wraz z instrukcj\u0105 jego opracowania, kt\u00f3ra stanowi podstaw\u0119 dla bazy danych wczesnych muze\u00f3w polskich oraz punkt wyj\u015bcia dla bada\u0144 crowdsourcingowych w tym zakresie. Obok wymienionego wykazu sporz\u0105dzono dodatkowo kilka innych o charakterze pomocniczym niezb\u0119dnych dla kontynuacji prac (np. wykaz muze\u00f3w szkolnych w pierwszej po\u0142owie XIX w.<\/a>, wykaz zrealizowanych wystaw muzealnych<\/a> i ich katalog\u00f3w<\/a>, wykaz katalog\u00f3w zbior\u00f3w<\/a>, wykaz badaczy muze\u00f3w i muzeolog\u00f3w<\/a>).<\/span><\/p>\n KWERENDY I BADANIA NAD MUZEALNICTWEM, PUBLIKACJE<\/strong><\/p>\n Kontynuowane by\u0142y rozpocz\u0119te w poprzednim etapie prac (2016) kwerendy archiwalne, gromadzenie bibliografii i ikonografii oraz analiza literatury i \u017ar\u00f3de\u0142 zwi\u0105zanych z tematem, a tak\u017ce prace zwi\u0105zane z przygotowaniem do druku artyku\u0142\u00f3w i publikacji ksi\u0105\u017ckowych o charakterze naukowym i popularyzatorskim. Wykonawcy projektu opublikowali trzy artyku\u0142y w wydawnictwach zbiorowych, dziesi\u0119\u0107 nowych artyku\u0142\u00f3w przygotowano na portal naukowy projektu. <\/span>Przyj\u0119to tak\u017ce za\u0142o\u017cenia redakcyjne oraz autorski i merytoryczny zakres publikacji o tytule roboczym Antologia tekst\u00f3w muzealnych<\/i>, kt\u00f3rej druk przewidywany jest na 2018 r. <\/span><\/p>\n POPULARYZACJA<\/strong><\/p>\n W ramach projektu zorganizowana zosta\u0142a konferencja naukowa <\/span>Muzeum a pami\u0119\u0107 – forma, produkcja, miejsce<\/span><\/i>, kt\u00f3rej wa\u017cnym efektem by\u0142y refleksje i wnioski co do wszechstronnych relacji tej instytucji polsk\u0105 kultur\u0105 pami\u0119ci, g\u0142\u00f3wnie w ci\u0105gu XIX i pocz\u0105tk\u00f3w XX stulecia (tom z materia\u0142ami konferencyjnymi zosta\u0142 skierowany do druku). Ponadto, projekt propagowany by\u0142 w formie dziesi\u0119ciu referat\u00f3w na og\u00f3lnopolskich konferencjach naukowych. <\/span><\/p>\n METODOLOGIA<\/strong><\/p>\n Obok kwerend, realizowano prace nad metodologi\u0105 i metodyk\u0105 wykorzystania narz\u0119dzi cyfrowych w badaniach muzeologicznych, na podstawie kt\u00f3rej opracowano specyfikacj\u0119 dla portalu naukowego, kt\u00f3ry ma stanowi\u0107 platform\u0119 badawcz\u0105 nad muzeami (na razie obejmuj\u0105cych okres do 1918 r., jednak z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 rozszerzenia planowanych baz o kolejne okresy historyczne), z\u0142o\u017con\u0105 z baz danych (muze\u00f3w, projekt\u00f3w muzealnych, wa\u017cniejszych wystaw), platform\u0105 crouwdsourcingow\u0105 i laboratorium badawczym, w oparciu o idee otwartej nauki i kultury (<\/span>open access, open science, open culture<\/span><\/i>). Opracowano struktur\u0119 baz muzealnych portalu, map\u0119 strony, specyfikacj\u0119 rekordu i struktur\u0119 powi\u0105za\u0144 semantycznych mi\u0119dzy nimi. <\/span><\/p>\n REALIZACJA ZADA\u0143<\/strong><\/p>\n W ramach <\/span>zadania 1<\/b> (<\/span>Opracowanie zakresu merytorycznego i metodologii planowanych prac, w tym metod muzeologii cyfrowej<\/span><\/i>) ostatecznie okre\u015blony zosta\u0142 zakres merytoryczny prac i ich metodologia (z mo\u017cliwo\u015bci\u0105 wprowadzenia zmian uzasadnionych aktualnymi potrzebami badawczymi). Zakres terytorialny ustalony zosta\u0142, jako obejmuj\u0105cy obszar ziem polskich (w granicach z 1772 r.) i polskie realizacje poza nim (na emigracji w Europie oraz Stanach Zjednoczonych). <\/span><\/p>\n Uzupe\u0142niono sporz\u0105dzony na wst\u0119pnym etapie prac wykaz wczesnych muze\u00f3w polskich. Obejmuje on na okre\u015blonym powy\u017cej obszarze historycznej kultury polskiej 302 muze\u00f3w i instytucji o charakterze muzealnym wedle stanu z ko\u0144ca 2017. W tej liczbie mieszcz\u0105 si\u0119:<\/span><\/p>\n Ma on charakter otwarty na informacje o kolejnych nie uwzgl\u0119dnionych dot\u0105d za\u0142o\u017ceniach, w nast\u0119pnych etapach bada\u0144 b\u0119dzie stanowi\u0107 podstaw\u0119 dla bazy danych wczesnych muze\u00f3w polskich oraz punkt wyj\u015bcia dla bada\u0144 crowdsourcingowych w tym zakresie. Dla potrzeb zadania kontynuowano gromadzenie i analiz\u0119 literatury tematu. <\/span><\/p>\n W ramach zadania sprecyzowane zosta\u0142y metody badawcze dotycz\u0105ce zastosowania narz\u0119dzi cyfrowych do bada\u0144 muzeologicznych. Przeanalizowano spos\u00f3b wykorzystania rekord\u00f3w (sprofilowanych w oparciu o opracowan\u0105 wcze\u015bniej ankiet\u0119 kwerend) do r\u00f3\u017cnego rodzaju wizualizacji danych pozwalaj\u0105cych na rozpatrywanie zakresu merytorycznego projektu<\/span>. Na podstawie ankiet kwerend opracowano specyfikacj\u0119 portalu naukowego, kt\u00f3ry pos\u0142u\u017cy jako platforma naukowa zawieraj\u0105ca semantyczn\u0105 baz\u0119 danych. Portal naukowy projektu przewidziano tak\u017ce jako agregator tre\u015bci z zewn\u0119trznych naukowych baz danych z zakresu muzealnictwa (powi\u0105zanie z bibliotekami cyfrowymi; szczeg\u00f3lnie w zakresie materia\u0142\u00f3w \u017ar\u00f3d\u0142owych i ikonograficznych na wolnych licencjach).<\/span><\/p>\n Zgromadzono i opracowano literatur\u0119 tematu z zakresu humanistyki cyfrowej, cyfrowych baz danych, narz\u0119dzi do wizualizacji danych, tworzenia rekord\u00f3w w oparciu o normy mi\u0119dzynarodowe. Celem opracowania mapy kategorii i tezaurusa zakupiono International museum statistics\/ Statistique internationale des mus\u00e9es<\/em> (ISO 18461). Wykorzystano ponadto <\/span>S\u0142ownik hierarchiczny poj\u0119\u0107 dziedzictwa kulturowego<\/span><\/i><\/a> opracowany przez zesp\u00f3\u0142 badawczy z Instytutu Historii Sztuki na Uniwersytecie Wroc\u0142awskim, kt\u00f3ry dostosowany zosta\u0142 do potrzeb projektu w zakresie muzealnictwa do opracowania klasyfikacji i tezaurusa. Opracowano podstawow\u0105 terminologi\u0119 z zakresu narz\u0119dzi cyfrowych dla muzealnictwa<\/a>. Owocem tych prac s\u0105 artyku\u0142y dr Rados\u0142awa Bomby (<\/span>Humanistyka cyfrowa: geneza, definicje, praktyki<\/span><\/i><\/a>) i Ma\u0142gorzaty Baki (<\/span>Czy mo\u017cemy m\u00f3wi\u0107 o muzeologii cyfrowej?<\/span><\/i><\/a>) zamieszczone w \u201eCzytelni\u201d na portalu naukowym, oraz przygotowany do publikacji w pierwszym kwartale 2018 r. artyku\u0142 M. Baki na dotycz\u0105cy terminologii oraz narz\u0119dzi do wizualizacji danych w muzealnictwie.<\/span><\/p>\n Kompetencje zespo\u0142u badawczego dotycz\u0105ce zadania poszerzane by\u0142y w ramach szkole\u0144, warsztat\u00f3w i na specjalistycznych konferencjach naukowych dotycz\u0105cych zagadnie\u0144 zwi\u0105zanych z humanistyk\u0105 cyfrow\u0105: <\/span>Wizualizacje steam\u00f3w Twittera<\/span><\/i> (prowadzenie: Marcin Wilkowski) i <\/span>Odkry\u0107 sieci w historii<\/span><\/i> (prowadzenie: Vieslava Osi\u0144ska, Maria Sk\u00f3ra, Dawid Stanny), w ramach konferencji Wizualizacja danych w humanistyce (Toru\u0144, 2324.03.2017). Efektem warsztat\u00f3w jest przygotowywany artyku\u0142 dotycz\u0105cy potencja\u0142u wykorzystania narz\u0119dzi cyfrowych do wizualizacji danych dotycz\u0105cych odwiedzaj\u0105cych wystawy \u2013 programu Palladio<\/a><\/span> oraz opracowane wizualizacje \u2013 mapy interaktywne, osi czasu i interaktywne statystyki. <\/span>Zapoznano si\u0119 z problematyk\u0105 udost\u0119pniania danych naukowych w Internecie zgodnie z wytycznymi mi\u0119dzynarodowymi dotycz\u0105cymi otwartego dost\u0119pu nauki, m.in. w ramach szkolenia <\/span>Narodowego Instytutu Muzealnictwa i Ochrony Zbior\u00f3w pn. Modele i warunki udost\u0119pniania zbior\u00f3w w Internecie <\/i>(15.11.2017). .<\/p>\n Zadania 2-6<\/b> (<\/span>Kwerendy<\/span><\/i>) liczba koniecznych do realizacji kwerend uleg\u0142a zwi\u0119kszeniu w zwi\u0105zku z uzupe\u0142nieniem inwentarza muze\u00f3w. Na ich podstawie sporz\u0105dzono r\u00f3wnie\u017c dodatkowe wykazy, stanowi\u0105ce punkt wyj\u015bcia dla opracowania rekord\u00f3w do baz i skonstruowania semantycznej sieci powi\u0105za\u0144: wykaz muzeolog\u00f3w i badaczy muze\u00f3w, wykaz katalog\u00f3w zbior\u00f3w muzealnych; wykaz wystaw; wykaz katalog\u00f3w wystaw; wykaz projekt\u00f3w muzealnych (niezrealizowanych) oraz pomocnicze wykazy muze\u00f3w szkolnych<\/a> i krajoznawczych<\/a>.<\/span><\/p>\n W ramach prowadzonych bada\u0144 opracowano kompletne karty (ankiety) dla 22 instytucji muzealnych. <\/span>Za\u0142o\u017cono karty inwentarzowe na podstawie przeprowadzonych ankiet dla 43 nast\u0119puj\u0105cych instytucji (karty na nowo za\u0142o\u017cone, b\u0105d\u017a uzupe\u0142nione). <\/span>Przeprowadzono kwerendy wraz z badaniami rozpoznawczymi w oparciu o literatur\u0119 przedmiotu i cz\u0119\u015bciowo materia\u0142y archiwalne dotycz\u0105c\u0105 33 instytucji. <\/span>Dodatkowo sporz\u0105dzono tak\u017ce 7 kart instytucji spoza historycznego Mazowsza. <\/span>Rozpoznane pod wzgl\u0119dem problematyki podj\u0119tych bada\u0144 zosta\u0142y wczesne opracowana i monografie dotycz\u0105ce kolekcji muzealnych<\/a> do pocz. XX w. <\/span>Opracowana zosta\u0142a bibliografia na podstawie kwerend bibliotecznych<\/a> dotycz\u0105cych muze\u00f3w mazowieckich, ma\u0142opolskich, wielkopolskich, w tym krajoznawczych, przyrodniczych, szkolnych.<\/span><\/p>\n Rozpoznano i opracowano wst\u0119pnie znajduj\u0105ce si\u0119 w zasobach w\u0142asnych Zak\u0142adu Muzealnictwa (Wydzia\u0142 Sztuk Pi\u0119knych Uniwersytetu Miko\u0142aja Kopernika w Toruniu) materia\u0142y nazwane tu \u201cArchiwum dr. Bogus\u0142awa Mansfelda\u201d: m.in. notatki, listy, materia\u0142y bibliograficzne; karty ikonograficzne do opracowywanego przez dr. Mansfelda na prze\u0142omie lat 70. i 80. ubieg\u0142ego wieku \u201cKatalogu Muze\u00f3w Polskich XIX i 1. po\u0142. XX w.\u201d, wraz ze spisem muze\u00f3w oraz opracowaniami zasob\u00f3w archiwalnych. W ramach materia\u0142\u00f3w pomocniczych, w oparciu o archiwum sporz\u0105dzono wykaz muzealnik\u00f3w i badaczy muze\u00f3w.<\/span><\/p>\n Wykonane zosta\u0142y kwerendy <\/span><\/p>\n Systematycznie przeszukiwane jest czasopi\u015bmiennictwo z epoki, w zwi\u0105zku z czym opracowano osobny inwentarz prasy, na \u0142amach kt\u00f3rej znajdowa\u0142y si\u0119 adnotacje i artyku\u0142y dotycz\u0105ce muze\u00f3w; kwerenda \u017ar\u00f3de\u0142 czasopi\u015bmienniczych stanowi\u0107 b\u0119dzie wa\u017cny punkt wyj\u015bcia dla zbadania problemu pami\u0119ci. Kwerenda biblioteczna czasopism <\/span>Biblioteka Warszawska, <\/i>Bluszcz,<\/i>Gazeta Bia\u0142ostocka, <\/i>Gazeta Pabjanicka, <\/i>Godzina Polski, <\/i>Kronika Piotrkowska, <\/i>Gazeta Pabjanicka<\/i>, <\/i>Prace Zoologiczne Polskiego Pa\u0144stwowego Muzeum Przyrodniczego<\/i>,<\/i> Kultura Polska<\/i>,<\/i>Wszech\u015bwiat<\/i>, <\/i>Z\u0142oty R\u00f3g<\/i>, <\/i>Dziennik Zarz\u0105du Miasta Sto\u0142ecznego Warszawy<\/i>, <\/i>Echo \u017bydowskie<\/i>, <\/i>\u015awiatowid<\/i>; G\u0142os Gminy \u017bydowskiej<\/i>, <\/i>Gazeta Przemys\u0142owo-Rzemie\u015blnicza<\/i>, <\/i>Izraelita<\/i>, <\/i>Nauka Polska: jej potrzeby, organizacja i rozw\u00f3j<\/i>, P<\/i>ami\u0119tnik Warszawskiego Instytutu G\u0142uchoniemych i Ociemnia\u0142ych<\/i>, <\/i>Rozw\u00f3j<\/i>, <\/i>Sprawozdanie Komitetu Towarzystwa Zach\u0119ty Sztuk Pi\u0119knych<\/i>, <\/i>Ziemia<\/i>, <\/i>Wiadomo\u015bci Archeologiczne, Roczniki PTK; Rocznik Kaliski, Pami\u0119tnik Fizyograficzny, Rocznik Muzeum \u015awi\u0119tokrzyskiego, Muzealnictwo, Rocznik Muzeum Narodowego w Kielcach, Pami\u0119tnik \u015awi\u0119tokrzyski, \u0141owiczanin, Z otch\u0142ani wiek\u00f3w, Zeszyty Naukowe Ostro\u0142\u0119ckiego Towarzystwa Naukowego, Pami\u0119tnik Sandomierski, Gazeta Podlaska, Radzy\u0144ski Rocznik Humanistyczny, Szkice Podlaskie, Rocznik Muzealny Muzeum Ziemi Kujawskiej i Dobrzy\u0144skiej we W\u0142oc\u0142awku, Kwartalnik Historii Kultury Materialnej.<\/span><\/p>\n\n
\n
\n