{"id":1997,"date":"2018-04-09T23:23:27","date_gmt":"2018-04-09T21:23:27","guid":{"rendered":"http:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=1997"},"modified":"2018-05-01T14:36:42","modified_gmt":"2018-05-01T12:36:42","slug":"kornik-zamek-z-biblioteka-dzialynskich","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/?p=1997","title":{"rendered":"K\u00f3rnik, Zamek z bibliotek\u0105 Dzia\u0142y\u0144skich"},"content":{"rendered":"

Kolekcja prywatna rodu Dzia\u0142y\u0144skich zgromadzona zosta\u0142a w zamku w K\u00f3rniku, na terenie Wielkiego Ksi\u0119stwa Pozna\u0144skiego. Jej za\u0142o\u017cycielem by\u0142 Tytus Dzia\u0142y\u0144ski (1796-1861) polski arystokrata, dzia\u0142acz polityczny, mecenas sztuki, wydawca \u017ar\u00f3de\u0142 historycznych.\u00a0Od 1826 r. by\u0142 w\u0142a\u015bcicielem zamku w K\u00f3rniku, kt\u00f3ry przebudowa\u0142 w stylu neogotyckim na swoj\u0105 siedzib\u0119 rodow\u0105, mieszcz\u0105c\u0105 r\u00f3wnie\u017c sale przeznaczone na bibliotek\u0119 i by\u0107 mo\u017ce na prezentacj\u0119 polskich zabytk\u00f3w. Dzia\u0142ania te kontynuowa\u0142 jego syn Jan Dzia\u0142y\u0144ski (1829-1880) polski dzia\u0142acz spo\u0142eczny i polityczny, powstaniec, prezes towarzystwa literacko-historycznego, wydawca bibliotek nauk \u015bcis\u0142ych, redaktor, kolekcjoner dzie\u0142 sztuki, a tak\u017ce\u00a0 W\u0142adys\u0142aw Zamoyski (1853-1924) syn siostry Jana Dzia\u0142y\u0144skiego, Jadwigi z Dzia\u0142y\u0144skich Zamoyskiej, spadkobierca Jana Dzia\u0142y\u0144skiego. W jego imieniu \u201emuzeum\u201d k\u00f3rnickim do 1918 r. zarz\u0105dza\u0142 Zygmunt Celichowski.<\/p>\n

Za za\u0142o\u017cyciela k\u00f3rnickiego \u201emuzeum\u201d uznaje si\u0119 Tytusa hr. Dzia\u0142y\u0144skiego, kt\u00f3ry do odziedziczonych po przodkach przedmiot\u00f3w, Dzia\u0142y\u0144ski dokupywa\u0142 zabytki polskiego rzemios\u0142a artystycznego (przede wszystkim militaria, tak\u017ce pasy s\u0142uckie i wyroby z\u0142otnictwa). Zbiory Tytusa mia\u0142y charakter \u201ezabytk\u00f3w i pami\u0105tek narodowych\u201d, w\u015br\u00f3d kt\u00f3rych on sam wyr\u00f3\u017cnia\u0142 pod wzgl\u0119dem przedmiotowym w 1849 r. \u201ebro\u0144, medale i staro\u017cytno\u015bci\u201d. Dzia\u0142y\u0144ski uznawany jest w literaturze za kontynuatora \u201eidei pu\u0142awskiej\u201d i przedstawiciela \u201eromantycznego nurtu kolekcjonerstwa\u201d.<\/p>\n

W\u0142a\u015bciwej aran\u017cacji zbior\u00f3w k\u00f3rnickich dokona\u0142 kolejny w\u0142a\u015bciciel K\u00f3rnika, Jan hr. Dzia\u0142y\u0144ski. Militaria i wyroby polskiego rzemios\u0142a artystycznego zosta\u0142y zaprezentowane po raz pierwszy w 1861 r. w Sali Maureta\u0144skiej, pe\u0142ni\u0105cej funkcj\u0119 sali muzealnej. Ekspozycja k\u00f3rnickich zbior\u00f3w, zaproponowana przez Jana Dzia\u0142y\u0144skiego z jednej strony nosi\u0142a cechy przejrzystej, \u201enaukowej\u201d w poj\u0119ciu dziewi\u0119tnastowiecznym prezentacji, z drugiej za\u015b odnale\u017a\u0107 w niej mo\u017cna by\u0142o r\u00f3wnie\u017c nawi\u0105zanie do symbolicznej, romantycznej i malowniczej wizji ukazywania pami\u0105tek narodowych.<\/p>\n

Po \u015bmierci Jana, za czas\u00f3w kolejnego w\u0142a\u015bciciela, W\u0142adys\u0142awa Zamoyskiego przeprowadzono generalny remont zamku \u2013 w trakcie kt\u00f3rego zosta\u0142a r\u00f3wnie\u017c rozebrana, po\u0142udniowa \u015bciana Sali muzealnej. W 1893 r. po zako\u0144czeniu prac na nowo zorganizowano muzeum \u2013 nawi\u0105zuj\u0105ce wystrojem do ekspozycji z czas\u00f3w J. Dzia\u0142y\u0144skiego.\u00a0 Przypuszcza si\u0119, \u017ce za czas\u00f3w W\u0142adys\u0142awa Zamoyskiego (w latach 1886-1918 niemieszkaj\u0105cego w K\u00f3rniku), nie dokonywano \u017cadnych zmian w ekspozycji zbior\u00f3w. Prawdopodobnie wi\u0119c, zaaran\u017cowana przez Dzia\u0142y\u0144skiego Sala Maureta\u0144ska przetrwa\u0142a w stanie niemal niezmienionym do czasu przej\u0119cia zamku przez powo\u0142an\u0105 do \u017cycia w 1925 r. przez W\u0142adys\u0142awa Zamoyskiego i jego matk\u0119 Jadwig\u0119 z Dzia\u0142y\u0144skich fundacj\u0119 \u201eZak\u0142ady K\u00f3rnickie\u201d.<\/p>\n

Wi\u0119cej na temat zbior\u00f3w zob. m.in.:<\/p>\n

B. Dolczewska, Zabytkowe z\u0142otnictwo w zbiorach k\u00f3rnickich<\/em>, \u201ePami\u0119tnik Biblioteki K\u00f3rnickiej\u201d, 1979, z. 15, s. 25-41
\nB. Dolczewska, Muzealne nabytki Jana Dzia\u0142y\u0144skiego dla K\u00f3rnika<\/em>, [w:] Izabella i Jan Dzia\u0142y\u0144scy. Mecenasi kultury<\/em>, red. B. Wysocka, Go\u0142uch\u00f3w-K\u00f3rnik 2004, s. 71-98
\nDolczewska B., Dolczewski Z., Historia zbrojowni zamkowej<\/em>, \u201ePami\u0119tnik Biblioteki K\u00f3rnickiej\u201d, 2007, z. 28, s. 184-215
\nJ. Ka\u017amierczak, Tytusa Dzia\u0142y\u0144skiego zbi\u00f3r pami\u0105tek narodowych w K\u00f3rniku<\/em>, \u201eActa Universitatis Nicolai Copernici, Zabytkoznawstwo i Konserwatorstwo\u201d, 1980, IX, z. 112, s. 45-75
\nJ. Ka\u017amierczak, Funkcje ideowe K\u00f3rnickiej rezydencji Tytusa Dzia\u0142y\u0144skiego<\/em>, \u201ePami\u0119tnik Biblioteki K\u00f3rnickiej\u201d, z. 12, s. 49-63
\nR. K\u0105sinowska, Zamek w K\u00f3rniku, <\/em>K\u00f3rnik 1998
\nK. K\u0142udkiewicz, Wyb\u00f3r i konieczno\u015b\u0107. Kolekcje arystokracji polskiej w Wielkopolsce na prze\u0142omie XIX i XX wieku, <\/em>Pozna\u0144 2016
\nT. Naganowski, Gromadzenie pami\u0105tek narodowych na zamku k\u00f3rnickim w XIX w.<\/em>, 1981, \u201ePami\u0119tnik Biblioteki K\u00f3rnickiej\u201d, z. 18, s. 17-56
\nT. Naganowski, Udost\u0119pnienie zbioru pami\u0105tek historycznych w K\u00f3rniku w okresie zabor\u00f3w<\/em>, \u201ePami\u0119tnik Biblioteki K\u00f3rnickiej\u201d, 1982, z. 19, s. 111-159
\nT. Naganowski, Udzia\u0142 zbior\u00f3w k\u00f3rnickich w wystawach krajowych i zagranicznych w dobie zabor\u00f3w<\/em>, \u201ePami\u0119tnik Biblioteki K\u00f3rnickiej\u201d, 1981, z. 17, s. 89-101
\nA. Whelan, K\u00f3rnik, Alhambra i romantyczny idea\u0142. O motywach orientalnych w architekturze rezydencji Tytusa Dzia\u0142y\u0144skiego<\/em>, \u201ePami\u0119tnik Biblioteki K\u00f3rnickiej\u201d, 1986, z. 21, s. 11-33<\/p>\n

\"\"<\/p>\n

Na ilustracji Zamek w K\u00f3rniku, \u017ar\u00f3d\u0142o: http:\/\/www.jacekptak.nazwa.pl\/zamoyski.html<\/p>\n

[kk]<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kolekcja prywatna rodu Dzia\u0142y\u0144skich zgromadzona zosta\u0142a w zamku w K\u00f3rniku, na terenie Wielkiego Ksi\u0119stwa Pozna\u0144skiego. Jej za\u0142o\u017cycielem by\u0142 Tytus Dzia\u0142y\u0144ski (1796-1861) polski arystokrata, dzia\u0142acz polityczny, mecenas sztuki, wydawca \u017ar\u00f3de\u0142 historycznych.\u00a0Od 1826 r. by\u0142 w\u0142a\u015bcicielem zamku w K\u00f3rniku, kt\u00f3ry przebudowa\u0142 w stylu neogotyckim na swoj\u0105 siedzib\u0119 rodow\u0105, mieszcz\u0105c\u0105 r\u00f3wnie\u017c sale przeznaczone na bibliotek\u0119 i by\u0107 mo\u017ce… <\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":1998,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[157],"tags":[],"class_list":["post-1997","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-kolekcje-prywatne"],"aioseo_notices":[],"aioseo_head":"\n\t\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t\n\t\t