***<\/p>\n
PROGRAM<\/a> | PRELEGENCI<\/a> | O I SYMPOZJUM MUZEALNICZYM<\/a><\/p>\n ***<\/p>\n Piotr Daszkiewicz, <\/strong>Muzeum Historii Naturalnej w Pary\u017cu Pomimo represji, zamkni\u0119cia instytucji naukowych i trudnej sytuacji materialnej, warszawski gabinet zoologiczny przekszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w drugiej po\u0142owie XIX wieku z ma\u0142ego prowincjonalnego muzeum w jedn\u0105 z najwa\u017cniejszych kolekcji przyrodniczych w Europie. Jest to zas\u0142ug\u0105 W\u0142adys\u0142awa Taczanowskiego, kt\u00f3ry potrafi\u0142 stworzy\u0107 i zrealizowa\u0107 ambitny program muzeograficzny i naukowy, zorganizowa\u0107 sie\u0107 korespondent\u00f3w w europejskich i ameryka\u0144skich muzeach, pozyska\u0107 prywatnych mecenas\u00f3w, zorganizowa\u0107 wyprawy badawcze, w szerokim zakresie wykorzysta\u0107 dla potrzeb warszawskiej kolekcji zoologicznej przymusowy pobyt polskich przyrodnik\u00f3w, zes\u0142a\u0144c\u00f3w na Syberii jak i politycznych emigrant\u00f3w w Europie i Ameryce Po\u0142udniowej. Wsp\u00f3\u0142praca z gabinetem zapewnia\u0142a tym ostatnim m.in. Benedyktowi Dybowskiemu i Konstantemu Jelskiemu znacz\u0105c\u0105 pomoc materialn\u0105. Taczanowskiemu uda\u0142o si\u0119 tak\u017ce ochroni\u0107 warszawski gabinet przed zaborczymi represjami i gro\u017ab\u0105 konfiskaty, niew\u0105tpliwie w znacznej mierze dzi\u0119ki wsp\u00f3\u0142pracy grupy \u017cyczliwych przyrodnik\u00f3w, carskich urz\u0119dnik\u00f3w. Bogate zbiory neotropikalne i syberyjskie przyci\u0105ga\u0142y do Warszawy uczonych z wielu europejskich o\u015brodk\u00f3w, stanowi\u0142y cenny warsztat naukowej pracy i umo\u017cliwi\u0142y \u201ez\u0142oty wiek ornitologii polskiej\u201d. Referat przedstawia histori\u0119 warszawskiego gabinetu zoologicznego w okresie popowstaniowych represji opart\u0105 na analizie archiwali\u00f3w z Warszawy i Pary\u017ca.<\/p>\n Jan Piskurewicz<\/strong>, Uniwersytet Kardyna\u0142a Stefana Wyszy\u0144skiego w Warszawie<\/span> Wyst\u0105pienie dotyczy, zainicjowanego w latach siedemdziesi\u0105tych XIX w., utworzenia Muzeum Kopernika w Rzymie oraz zmian jakie zasz\u0142y w jego dzia\u0142alno\u015bci w rezultacie nadania mu formy publicznego muzeum, a tak\u017ce w rezultacie przemian zewn\u0119trznych. Muzeum powsta\u0142o z inicjatywy Uniwersytetu w Rzymie, ale w\u0142a\u015bciwie jedynym jego organizatorem by\u0142 polski emigrant, uczestnik powstania styczniowego, historyk Artur Wo\u0142y\u0144ski. To on zgromadzi\u0142 poka\u017an\u0105 kolekcj\u0119 r\u0119kopis\u00f3w, dzie\u0142 naukowych, przyrz\u0105d\u00f3w astronomicznych z XV i XVI w. oraz licznych dziel sztuki, zwi\u0105zanych z Kopernikiem i jego dzia\u0142alno\u015bci\u0105. Aby je pozyska\u0107 nawi\u0105za\u0142 rozleg\u0142\u0105 korespondencj\u0119 z Polakami w kraju i na emigracji, z redakcjami gazet polskich i w\u0142oskich, w kt\u00f3rych og\u0142asza\u0142 artyku\u0142y o Muzeum i apelowa\u0142 o ofiarno\u015b\u0107 na jego rzecz, z instytucjami naukowymi i poszczeg\u00f3lnymi uczonymi. Nadsy\u0142ane eksponaty Wo\u0142y\u0144ski gromadzi\u0142 we w\u0142asnym mieszkaniu, a nast\u0119pnie wynaj\u0105\u0142 osobne pomieszczenie na tej\u017ce ulicy, na kt\u00f3rej mieszka\u0142 we Florencji. Zajmowa\u0142 si\u0119 wszystkim: korespondencj\u0105, transportem, konserwacj\u0105, opraw\u0105 ksi\u0105\u017cek, \u0142o\u017c\u0105c pocz\u0105tkowo na to z w\u0142asnych, bardzo skromnych \u015brodk\u00f3w. Zbiory ostatecznie przetransportowano do Rzymu w 1879 r. W czerwcu 1882 r. nast\u0105pi\u0142o przekazanie zbior\u00f3w muzealnych przez Wo\u0142y\u0144skiego w urz\u0119dowym akcie donacyjnym. Wo\u0142y\u0144ski ofiarowa\u0142 zbiory rz\u0105dowi w\u0142oskiemu, a konkretnie Ministerstwu Rolnictwa i Handlu. Postawi\u0142 przy tym warunek aby Muzeum zaj\u0119\u0142o lokum dla niego przeznaczone oraz by\u0142o udost\u0119pniane uczonym i publiczno\u015bci. Od tego momentu Muzeum mia\u0142o nosi\u0107 nazw\u0119: Museo Copernicano ed Astronomico. Agnieszka Kluczewska-W\u00f3jcik<\/strong><\/span> \u201eL\u2019existence d\u2019une nation est un pl\u00e9biscite de tous les jours \u201d, stwierdza\u0142 Ernest Renan, w s\u0142ynnym wyk\u0142adzie \u201eQu\u2019est-ce qu\u2019une nation?\u201d, wyg\u0142oszonym na Sorbonie w 1882 roku. Przedmiotem tak rozumianego codziennie ponawianego wyboru \u2013 plebiscytu \u2013 by\u0142o dziedzictwo narodowe, zar\u00f3wno duchowe, jak i materialne. By\u0107 cz\u0119\u015bci\u0105 narodu znaczy\u0142o by\u0107 spadkobierc\u0105 tego wsp\u00f3lnego dziedzictwa, poznawa\u0107 je i czci\u0107. W Polsce, podobnie jak w innych krajach europejskich, wspieraj\u0105c\u0105 proces identyfikacji narracj\u0119 historyczn\u0105 budowa\u0142y nie tylko muzea i prywatne zbiory artystyczne, ale r\u00f3wnie\u017c te po\u015bwi\u0119cone przemys\u0142owi i sztukom stosowanym, z ko\u0144cem XIX w. zyskuj\u0105cych status sztuk dekoracyjnych.<\/span> Micha\u0142 Mencfel<\/strong>, IHS, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; <\/span> Pami\u0119\u0107 dla arystokratycznej \u015bwiadomo\u015bci ma znaczenie pierwszorz\u0119dne: pami\u0119\u0107 o przodkach legitymizowa\u0142a pozycj\u0119 wsp\u00f3\u0142czesnych, utrwalenie pami\u0119ci o wsp\u00f3\u0142czesnych \u2013 by\u0142o zobowi\u0105zaniem wobec nast\u0119pc\u00f3w. Arystokracja wypracowa\u0142a wi\u0119c szereg strategii i narz\u0119dzi kultywowania pami\u0119ci, w tym takie, w kt\u00f3rych pos\u0142ugiwano si\u0119 sztuk\u0105. Atanazy Raczy\u0144ski, kt\u00f3rego cechowa\u0142o wielkie wyczulenie na arystokratyczne dekorum, by\u0142 tego znakomicie \u015bwiadom i budowane przez siebie kolekcje wpisywa\u0142 \u2013 tak\u017ce expressis verbis<\/em> \u2013 w stanowy kontekst, traktuj\u0105c jako no\u015bniki pami\u0119ci. Celem referatu jest analiza trzech kolejnych galerii Raczy\u0144skiego \u2013 dw\u00f3ch berli\u0144skich oraz galerii w wielkopolskim Gaju – jako miejsc arystokratycznej pami\u0119ci.<\/p>\n Magdalena Piotrowska<\/strong>, IHS, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu; Muzeum Narodowe w Poznaniu<\/span> W czasach gdy Polska pozbawiona by\u0142a niepodleg\u0142o\u015bci zainteresowanie obiektami zwi\u0105zanymi z kultywowaniem pami\u0119ci narodowej i tworzenie kolekcji o patriotycznym charakterze by\u0142o dzia\u0142aniem nader wa\u017cnym, podobnie jak budowanie zbior\u00f3w na najwy\u017cszym poziomie artystycznym by mog\u0142y s\u0142u\u017cy\u0107 narodowi polskiemu. W\u015br\u00f3d zbior\u00f3w, kt\u00f3re zosta\u0142y przekazane instytucjom znale\u017a\u0107 mo\u017cna dzie\u0142a sztuki i rzemios\u0142a artystycznego pochodz\u0105ce z Japonii czy Chin – najs\u0142ynniejszy kolekcjoner obiekt\u00f3w tego typu to oczywi\u015bcie Feliks \u201eManggha\u201d Jasie\u0144ski, kt\u00f3ry nie tylko zgromadzi\u0142 imponuj\u0105ce zbiory, obudowa\u0142 je r\u00f3wnie\u017c komentarzem o wyra\u017anie patriotycznym charakterze, postuluj\u0105c nowy wymiar polskiej sztuki narodowej. Pozornie paradoksalne dzia\u0142anie – nakierowanie zainteresowania na obiekty obce by pobudzi\u0107 afirmatywny podej\u015bcie do najbli\u017cszego otoczenia w\u015br\u00f3d tw\u00f3rc\u00f3w przynosi\u0142o rezultaty, odbierane by\u0142o jednak przez cz\u0119\u015b\u0107 \u00f3wczesnej krytymi z mieszanymi uczuciami, czy jednak mo\u017cna okre\u015bli\u0107 je jako paradygmatyczne dla tamtych czas\u00f3w? Czy zbiory dalekowschodnie Leona Wycz\u00f3\u0142kowskiego, kt\u00f3re zosta\u0142y przekazane Muzeum Wielkopolskiemu, mia\u0142y mie\u0107 podobny wymiar semantyczny czy raczej by\u0142y motywowane kwestiami artystyczno-estetycznymi? Czy mo\u017cliwe jest okre\u015blenie motywacji przedsi\u0119biorc\u00f3w, kt\u00f3rzy r\u00f3wnie\u017c ulegali modzie na japo\u0144szczyzn\u0119? \u201eZach\u0142y\u015bni\u0119cie\u201d chinoiserie analizowane jest przewa\u017cnie pod k\u0105tem estetyki, jednak wymiar ekonomiczny (impuls do poszukiwa\u0144 europejskiej receptury na bia\u0142e z\u0142oto) ma konsekwencje odczuwalne po dzie\u0144 dzisiejszy. Wskazanie tak spektakularnych efekt\u00f3w w przypadku zbior\u00f3w dalekowschodnich z XIX i pocz\u0105tku XX w. nie jest mo\u017cliwe ze wzgl\u0119du na ich r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107, jednak wsp\u00f3lnym mianownikiem \u0142\u0105cz\u0105cym znane dzisiaj zbiory obiekt\u00f3w dalekowschodnich jest to, \u017ce przekazane zosta\u0142y instytucjom o charakterze publicznym, a przygl\u0105daj\u0105c si\u0119 ich specyfice i darczy\u0144com mo\u017cliwa jest pr\u00f3ba okre\u015blenia r\u00f3\u017cnorakich znacze\u0144 i kontakt\u00f3w jakie ze sob\u0105 nios\u0142y.<\/span><\/p>\n Agnieszka Wajroch<\/strong>, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu<\/span> Referat prezentuje pr\u00f3b\u0119 uj\u0119cia inicjatyw muzealnych podejmowanych przez pozna\u0144skie duchowie\u0144stwo w latach 1895-1918 jako przyk\u0142adu aktywno\u015bci kulturotw\u00f3rczej i przedstawia tez\u0119, \u017ce by\u0142a ona jednym ze sposob\u00f3w wprowadzania na obszarze diecezji pozna\u0144skiej tzw. kultury pami\u0119ci. Aktywno\u015b\u0107 ta skoncentrowana by\u0142a wok\u00f3\u0142 plac\u00f3wek muzealnych, kt\u00f3rych kulturotw\u00f3rczy charakter dotyczy\u0142 gromadzonych i prezentowanych przez nie zbior\u00f3w. W tek\u015bcie przedstawione zostaj\u0105 dwa pozna\u0144skie muzea: Muzeum Diecezjalne i Muzeum Ludoznawcze. W trudnych czasach wzmo\u017conej germanizacji zadanie ich polega\u0142o na symbolicznym i rzeczywistym odtwarzaniu i pod\u017awigni\u0119ciu znaczenia dw\u00f3ch filar\u00f3w polskiej kultury: religii i ludowo\u015bci. To w oparciu o pami\u0119\u0107 o nich wznie\u015b\u0107 miano przysz\u0142o\u015b\u0107 narodu polskiego. Anna Kornelia J\u0119drzejewska<\/strong>, Muzeum Okr\u0119gowe w Toruniu<\/span> Znaczenie tradycji piernikarskich dla kultury materialnej i niematerialnej Torunia oraz rozw\u00f3j dzia\u0142alno\u015bci towarzystw naukowych i instytucji muzealnych w naszym regionie w XIX i na pocz\u0105tku XX w. przyczyni\u0142y si\u0119 do wczesnego zainteresowania badawczego skoncentrowanego wok\u00f3\u0142 piernikarstwa, a tak\u017ce do rozpocz\u0119cia procesu umuzealnienia przedmiot\u00f3w zwi\u0105zanych z wytwarzaniem m.in. historycznych dekoracyjnych toru\u0144skich piernik\u00f3w ozdobnych. Anna Kroplewska-Gajewska<\/strong>, Muzeum Okr\u0119gowe w Toruniu<\/span> W wyst\u0105pieniu skupi\u0119 si\u0119 na ukazaniu wielu zagadnie\u0144 zwi\u0105zanych z dzia\u0142aj\u0105cym w Toruniu od 1876 roku Muzeum Towarzystwa Naukowego w Toruniu. Temat przedstawi\u0119 w nast\u0119puj\u0105cym porz\u0105dku: Powo\u0142anie Muzeum, Kolekcjonowanie \u2013 darczy\u0144cy, Muzealia, Udost\u0119pnianie (wystawy, u\u017cyczenia, publikacje) i Znaczenie Muzeum Towarzystwa Naukowego w Toruniu. Katarzyna Gieszczy\u0144ska-Nowacka<\/strong>, Muzeum Narodowe w Poznaniu<\/span> Tytu\u0142owa pami\u0119\u0107 odwo\u0142uje si\u0119 do patriotycznego wymiaru dzie\u0142 sztuki oraz tego jako pami\u0119\u0107 narodowa rzutuje na zainteresowanie konkretnymi obiektami o okre\u015blonym znaczeniu. W referacie om\u00f3wi\u0119 strategi\u0119 wystawiennicz\u0105 pierwszego polskiego muzeum w Poznaniu, za\u0142o\u017conego przez Towarzystwo Przyjaci\u00f3\u0142 Nauk oraz odbi\u00f3r ekspozycji w\u015br\u00f3d spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego, a tak\u017ce dzia\u0142alno\u015b\u0107 kolekcjonersk\u0105 wspomnianej instytucji. G\u0142\u00f3wnymi bohaterami b\u0119d\u0105 obrazy- rozumiane jako dzie\u0142a malarskie i dzie\u0142a na papierze \u2013eksponowane w tzw. galeriach polskiej i europejskiej oraz ich zakres semantyczny. Om\u00f3wiona zostanie ekspozycja przez charakterystyk\u0119 prac, kt\u00f3re znalaz\u0142y si\u0119 na galeriach w momencie ich otwarcia oraz ich uk\u0142ad i znaczenie. Om\u00f3wione zostan\u0105 te\u017c zmiany i przyczyny tych\u017ce, jakim poddawano ekspozycje w XIX w. z naciskiem na najbardziej spektakularn\u0105 jak mia\u0142a miejsce na pocz\u0105tku XX w. Poruszony zostanie te\u017c tak wa\u017cny aspekt jak budowanie kolekcji TPN poprzez dary. Dary, kt\u00f3re by\u0142y najcz\u0119\u015bciej, cho\u0107 nie tylko, wynikiem zainteresowa\u0144 \u00f3wczesnych kolekcjoner\u00f3w, przypadkowych zbieraczy czy ujmuj\u0105c og\u00f3lnie – spo\u0142ecze\u0144stwa polskiego. Na podstawie analizy prasy, sprawozda\u0144 zarz\u0105du TPN oraz list\u00f3w przedstawiony zostanie odbi\u00f3r ekspozycji przez \u00f3wczesne spo\u0142ecze\u0144stwo \u2013 emocje jakie wzbudza\u0142y w odbiorcach, szczeg\u00f3lnie pozna\u0144skich, a tak\u017ce dzia\u0142ania, do kt\u00f3rych ich sk\u0142ania\u0142y. Tak przeprowadzona analiza strategii wystawienniczej TPN pozwoli na odczytanie jej r\u00f3\u017cnorodnych wymiar\u00f3w od propagandy patriotycznej po dzia\u0142alno\u015b\u0107 dydaktyczn\u0105 i popularyzatorsk\u0105.<\/span><\/p>\n Kamila K\u0142udkiewicz<\/strong>, IHS, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu<\/span> Na pocz\u0105tku XX w. notuje si\u0119 w Poznaniu szybki rozw\u00f3j kulturalny. W\u0142adze niemieckie, dot\u0105d nie zainteresowane sytuacj\u0105 kulturaln\u0105 w prowincjonalnym mie\u015bcie, po\u0142o\u017conym na wschodnich rubie\u017cach Cesarstwa, rozpocz\u0119\u0142y szereg inicjatyw, kt\u00f3rych celem by\u0142o \u201epodniesienie cywilizacyjne wschodnich prowincji\u201d. Jedn\u0105 z nich by\u0142o otwarcie w 1904 r. Muzeum Cesarza Fryderyka (Kaiser-Friedrich-Museum). Bezpo\u015brednim konkurentem niemieckiego muzeum w Poznaniu by\u0142o powsta\u0142e w 1882 r. polskie Muzeum im. Miel\u017cy\u0144skich, podobnie jak niemiecka jednostka nastawione na prezentowanie sztuki. Programy obydwu jednostek skierowane by\u0142y do innej publiczno\u015bci \u2013 odpowiednio polskiej i niemieckiej. R\u00f3\u017cni\u0142y je r\u00f3wnie\u017c strategie wystawiennicze, metody dzia\u0142ania i zdobywania publiczno\u015bci, ekspozycja zbior\u00f3w i zawarto\u015b\u0107 kolekcji. Na poz\u00f3r te dwie jednostki nie wchodzi\u0142y we wzajemne relacje, jednak oddzia\u0142ywa\u0142y na siebie, a ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 w okresie szczeg\u00f3lnych napi\u0119\u0107 polsko-niemieckich w Wielkopolsce wymusi\u0142a pr\u00f3b\u0119 wypracowania odr\u0119bnych strategii post\u0119powania z przesz\u0142o\u015bci\u0105. Przy czym pod wzgl\u0119dem frekwencji zwiedzaj\u0105cych i atrakcyjno\u015bci przekazu, Muzeum im Miel\u017cy\u0144skich pozosta\u0142o daleko w tyle za jednostk\u0105 niemieck\u0105. Dorota Gorzelany<\/strong>, Muzeum Narodowe w Krakowie<\/span> Rok 1876 mia\u0142 istotne znaczenie dla realizacji idei kolekcjonerskich ksi\u0119\u017cnej Izabeli Czartoryskiej i jej wnuka W\u0142adys\u0142awa: po okresie przechowywania rodzinnych zbior\u00f3w w H\u00f4tel Lambert w Pary\u017cu otwarta zosta\u0142a dla polskiej publiczno\u015bci wystawa w Krakowie, w niewielkim budynku dawnego klasztoru oo. Pijar\u00f3w. By\u0142 to pocz\u0105tek kszta\u0142towania ekspozycji w muzeum, kt\u00f3re z romantycznego zbioru zgromadzonego w \u015awi\u0105tyni Sybilli i Domu Gotyckim w Pu\u0142awach mia\u0142o sta\u0107 si\u0119 uporz\u0105dkowan\u0105 instytucj\u0105 obejmuj\u0105c\u0105 kolekcj\u0119 dedykowan\u0105 nie tylko zwiedzaj\u0105cym pragn\u0105cym zapozna\u0107 si\u0119 z dzie\u0142ami sztuki czy przedmiotami zwi\u0105zanymi z histori\u0105 polsk\u0105 i europejsk\u0105, ale r\u00f3wnie\u017c badaczom historii oraz historii sztuki. Pod kierownictwem prof. Mariana Soko\u0142owskiego muzeum stawa\u0142o si\u0119 \u201eZak\u0142adem Naukowym XX. Czartoryskich\u201d, jak nazywa\u0142 je ksi\u0105\u017c\u0119 W\u0142adys\u0142aw. W wyst\u0105pieniu zostanie przedstawiony zr\u00f3\u017cnicowany charakter dw\u00f3ch ekspozycji dost\u0119pnych publiczno\u015bci na prze\u0142omie XIX i XX w.: jednej mieszcz\u0105cej si\u0119 w tzw. Klasztorku i nawi\u0105zuj\u0105cej do idei kolekcji ksi\u0119\u017cnej Izabeli i drugiej, budowanej przez kilka lat w nabywanych kolejno przez ksi\u0119cia W\u0142adys\u0142awa kamienicach na rogu ul. Pijarskiej i \u015bw. Jana. Analiza przyj\u0119tych w\u00f3wczas za\u0142o\u017ce\u0144 ekspozycyjnych ma istotn\u0105 wag\u0119 w zrozumieniu ewolucji kolekcji Czartoryskich na przestrzeni XIX wieku i w zachowaniu szczeg\u00f3lnego charakteru tego muzeum jako warto\u015bci historycznej w kontek\u015bcie jej dalszego funkcjonowania.<\/span><\/p>\n Gra\u017cyna Kubica-Heller<\/strong>, Uniwersytet Jagiello\u0144ski; Magdalena Zych<\/strong>, Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli<\/span> Istnieje \u015bcis\u0142y zwi\u0105zek mi\u0119dzy utrwalonymi w kulturze wyobra\u017ceniami \u017cycia syberyjskich zes\u0142a\u0144c\u00f3w a zbiorami Muzeum Etnograficznego w Krakowie. Kolekcja powstaj\u0105cego z pocz\u0105tkiem XX w. Muzeum stanowi\u0142a w\u00f3wczas zbi\u00f3r rekwizyt\u00f3w dla wizualnych przedstawie\u0144 m. in. tego, co tworzy\u0142o najwa\u017cniejsz\u0105 symboliczn\u0105 warstw\u0119 opowie\u015bci splataj\u0105cej do\u015bwiadczenie postyczniowego zes\u0142ania. Z kolei biografie darczy\u0144c\u00f3w, kolekcjonerek i kolekcjoner\u00f3w zawieraj\u0105 \u015blady spotka\u0144 z rdzennymi mieszka\u0144cami teren\u00f3w, gdzie przymusowo lub dobrowolnie przebywali, czego zbiory MEK s\u0105 przyk\u0142adem. Nie wszystkie nurty tego, co mo\u017cemy dzi\u015b nazywa\u0107 \u201ekolekcj\u0105 syberyjsk\u0105\u201d zwi\u0105zane by\u0142y z w\u0105tkiem zes\u0142a\u0144czym. Niekt\u00f3re przynale\u017c\u0105 do innego porz\u0105dku tamtego czasu. Przyk\u0142adem zbi\u00f3r Konstantego Podhorskiego, kt\u00f3ry by\u0142 podr\u00f3\u017cnikiem i poszukiwaczem z\u0142ota na Alasce i Czukotce. Prezentuj\u0105c przemieszczanie si\u0119 tych przedmiot\u00f3w przedstawimy obszar pami\u0119ci, kt\u00f3ry wp\u0142yn\u0105\u0142 na obecny kszta\u0142t muzealnej kolekcji. Zamierzamy si\u0119 tak\u017ce odnie\u015b\u0107 do problemu repatriacji kolekcji i naszych dzia\u0142a\u0144 w tym zakresie. Barbara Konwerska<\/strong>, Muzeum \u017bup Krakowskich Wieliczka<\/span> Kopalnia soli w Wieliczce to nie tylko autentyczny \u015bwiadek rozwoju my\u015bli technicznej, ale to tak\u017ce jedna z pierwszych atrakcji turystycznych na ziemiach polskich. Zachowane \u017ar\u00f3d\u0142a potwierdzaj\u0105, \u017ce tutejsza turystyka rozwija\u0142a si\u0119 ju\u017c od schy\u0142ku XV w. Niew\u0105tpliwym prze\u0142omem w rozwoju wielickiej turystyki okaza\u0142 si\u0119 okres zaboru austriackiego. W 1774 r. wprowadzono \u015bci\u015ble okre\u015blonych zasad regularnego, zorganizowanego zwiedzania. Decyzje o charakterze organizacyjno-inwestycyjnym, w tym wprowadzenie oficjalnych, bezp\u0142atnych bilet\u00f3w wst\u0119pu sprawi\u0142y, \u017ce w przeci\u0105gu XIX w. kopalnia sta\u0142a si\u0119 popularnym obiektem turystycznym. Pr\u0119\u017cnie rozwijaj\u0105ca si\u0119 turystyka nie mia\u0142a jednak charakteru jednolitego. Zarz\u0105dcy reaguj\u0105c na potrzeby rynku, bezpiecze\u0144stwo, a przede wszystkim priorytety zak\u0142adu g\u00f3rniczego stale modyfikowali obowi\u0105zuj\u0105ce zasady. Istotn\u0105 cezur\u0105 czasow\u0105 dla ruchu turystycznego jest rok 1868, kiedy to po raz pierwszy wprowadzono oficjalne op\u0142aty. W latach 1774-1868 wst\u0119p, o\u015bwietlenie oraz wypo\u017cyczenie p\u0142aszczy ochronnych by\u0142y bezp\u0142atne. Mariola Kazimierczak<\/strong>, Mus\u00e9es nationaux de Malmaison<\/span> Dzia\u0142alno\u015b\u0107 kolekcjonerska Micha\u0142a Tyszkiewicza w Rzymie by\u0142a kontynuacj\u0105 wcze\u015bniejszych wysi\u0142k\u00f3w podejmowanych na Litwie przez jego krewnych Eustachego i Kontantego Tyszkiewicz\u00f3w. Ufundowane w 1855 r. Muzeum archeologiczne w Wilnie zosta\u0142o zamkni\u0119te po upadku Powstania Styczniowego i jego zbiory wywieziono do Moskwy. Tyszkiewicz \u015bwiadomie szuka\u0142 \u017cycia na poziomie swych talent\u00f3w i ambicji poza granicami rodzimego kraju. Kinga Anna Gajda<\/strong>, Instytut Europeistyki Uniwersytet Jagiello\u0144ski<\/span> \u201eMiejscem pami\u0119ci\u201d wed\u0142ug Pierre\u2019a Nory to archiwum historyczne, pomnik bohatera, ale r\u00f3wnie\u017c muzeum czy jego eksponaty. \u201eSz\u0142oby tu \u2013 pisze Nora \u2013 o miejsce w dos\u0142ownym znaczeniu tego s\u0142owa, w kt\u00f3rym pewne spo\u0142eczno\u015bci, jakie by one nie by\u0142y \u2013 nar\u00f3d, grupa etniczna, partia \u2013 sk\u0142adaj\u0105 swoje wspomnienia lub uwa\u017caj\u0105 je za nieod\u0142\u0105czn\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swojej osobowo\u015bci\u201d. Jednak\u017ce miejsce pami\u0119ci w kontek\u015bcie teorii Nory to tak\u017ce dziedzictwo niematerialne: zwyczaje, tradycje, zachowania czy systemy, ideologie. Tak postrzeganym miejscem pami\u0119ci jest zatem r\u00f3wnie\u017c edukacja, kt\u00f3rej celem jest porz\u0105dkowanie wspomnie\u0144, ich identyfikacja i interpretacja. I znowu\u017c w tym punkcie funkcj\u0119 t\u0119 pe\u0142ni muzeum, kt\u00f3rego celem, wedle ustawy, jest \u201egromadzenie i trwa\u0142a ochrona d\u00f3br naturalnego i kulturalnego dziedzictwa ludzko\u015bci o charakterze materialnym i niematerialnym, informowanie o warto\u015bciach i tre\u015bciach gromadzonych zbior\u00f3w, upowszechnianie podstawowych warto\u015bci historii, nauki i kultury polskiej oraz \u015bwiatowej, kszta\u0142towanie wra\u017cliwo\u015bci poznawczej i estetycznej oraz umo\u017cliwianie korzystania ze zgromadzonych zbior\u00f3w\u201d. Owo informowanie, upowszechniania, kszta\u0142towanie to zadania, jakie stawiaj\u0105 przed sob\u0105 edukatorzy muzealni. ***<\/p>\n PROGRAM<\/a> | PRELEGENCI<\/a> | O I SYMPOZJUM MUZEALNICZYM<\/a><\/p>\n ***<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" *** PROGRAM | PRELEGENCI | O I SYMPOZJUM MUZEALNICZYM *** Piotr Daszkiewicz, Muzeum Historii Naturalnej w Pary\u017cu W\u0142adys\u0142aw Taczanowski (1819-1890) i warszawski gabinet zoologiczny w dobie popowstaniowych represji Pomimo represji, zamkni\u0119cia instytucji naukowych i trudnej sytuacji materialnej, warszawski gabinet zoologiczny przekszta\u0142ci\u0142 si\u0119 w drugiej po\u0142owie XIX wieku z ma\u0142ego prowincjonalnego muzeum w jedn\u0105 z najwa\u017cniejszych kolekcji przyrodniczych w… <\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":1457,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"footnotes":""},"class_list":["post-792","page","type-page","status-publish","has-post-thumbnail","hentry"],"aioseo_notices":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/792","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=792"}],"version-history":[{"count":10,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/792\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4036,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/pages\/792\/revisions\/4036"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1457"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/muzeumpamieci.umk.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=792"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nW\u0142adys\u0142aw Taczanowski (1819-1890) i warszawski gabinet zoologiczny w dobie popowstaniowych represji<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n
\nOd zbior\u00f3w prywatnych do publicznego muzeum. Utworzenie Muzeum Kopernika w Rzymie i jego ewolucja<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\n<\/span>W pierwszym okresie swojej muzealnej dzia\u0142alno\u015bci Wo\u0142y\u0144ski k\u0142ad\u0142 przede wszystkim nacisk na gromadzenie tych eksponat\u00f3w, kt\u00f3re \u015bwiadczy\u0142y o polsko\u015bci Kopernika, podwa\u017canej wtedy zw\u0142aszcza przez historiografi\u0119 niemieck\u0105. Muzeum mia\u0142o sta\u0107 si\u0119 przy okazji o\u015brodkiem promowania sprawy polskiej we W\u0142oszech, przypominania nie tylko o kulturalnym dorobku, ale tak\u017ce o aktualnej sytuacji politycznej Polak\u00f3w \u017cyj\u0105cych pod zaborami. Mia\u0142o r\u00f3wnie\u017c podnosi\u0107 morale odwiedzaj\u0105cych Muzeum Polak\u00f3w i ich \u015bwiadomo\u015b\u0107 narodow\u0105. Po przej\u0119ciu Muzeum przez w\u0142adze w\u0142oskie i powo\u0142aniu Wo\u0142y\u0144skiego na jego kustosza nast\u0105pi\u0142a zmiana spowodowana zar\u00f3wno zmian\u0105 podej\u015bcia Wo\u0142y\u0144skiego do kompletowania zbior\u00f3w, jak i \u00f3wczesn\u0105 sytuacj\u0105 polityczn\u0105 (m.in.wej\u015bcie W\u0142och w sk\u0142ad Tr\u00f3jprzymierza), kt\u00f3ra nie sprzyja\u0142a sprawie polskiej we W\u0142oszech. Nast\u0119puje zwrot przede wszystkim w kierunku \u201eunaukowienia\u201d Muzeum i pozyskiwania starych przyrz\u0105d\u00f3w astronomicznych z obserwatori\u00f3w w\u0142oskich – pozyskiwanie w spos\u00f3b oficjalny wspierane przez w\u0142adze pa\u0144stwowe. Mniejsz\u0105 wag\u0119 przywi\u0105zuje si\u0119 do osoby Kopernika, a prawie zupe\u0142nie do kwestii narodowych. Stopniowo opiek\u0119 nad Muzeum przejmuj\u0105 astronomowie w\u0142oscy. Dzieje Muzeum Kopernika s\u0105 przyk\u0142adem \u015bwiadcz\u0105cym o znaczeniu zbior\u00f3w prywatnych dla powstawania muze\u00f3w publicznych oraz o tym, \u017ce omawiaj\u0105c dzieje tego typu instytucji trzeba bra\u0107 pod uwag\u0119 ich spo\u0142eczne, polityczne i ekonomiczne uwarunkowania.<\/span><\/span><\/p>\n
\n\u201eIstnienie narodu jest codziennie ponawianym wyborem\u201d. Muzea przemys\u0142u i sztuk dekoracyjnych jako miejsce formowania dyskursu to\u017csamo\u015bciowego<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\nDo najwa\u017cniejszych tego typu kolekcji publicznych nale\u017ca\u0142y Muzeum Przemys\u0142u i Rolnictwa w Warszawie, za\u0142o\u017cone w 1866, a dzia\u0142aj\u0105ce od 1875 roku, Muzeum Przemys\u0142owe we Lwowie, otwarte w 1874 roku, oraz Muzeum Techniczno-Przemys\u0142owe im. Adriana Baranieckiego w Krakowie, za\u0142o\u017cone w 1868 roku, wzbogacane po 1901 zbiorami Towarzystwa \u201ePolska Sztuka Stosowana\u201d, a od 1913 r. \u2013 dzie\u0142ami cz\u0142onk\u00f3w Warsztat\u00f3w Krakowskich. Wa\u017cn\u0105 rol\u0119 pe\u0142ni\u0142y te\u017c muzea gromadz\u0105ce przyk\u0142ady polskiej sztuki ludowej, takie jak Muzeum Tatrza\u0144skie im Tytusa Cha\u0142ubi\u0144skiego w Zakopanem, powo\u0142ane w 1888 r., czy Muzeum Etnograficzne im. Seweryna Udzieli w Krakowie, otwarte dla publiczno\u015bci w 1911 roku. Prowadz\u0105c dzia\u0142alno\u015b\u0107 naukow\u0105 i popularyzatorsk\u0105, ogniskuj\u0105c\u0105 dyskusje o przesz\u0142o\u015bci i przysz\u0142o\u015bci polskiej sztuki, instytucje te sta\u0142y si\u0119 miejscem formowania dyskursu to\u017csamo\u015bciowego, kt\u00f3rego wa\u017cnym elementem by\u0142o stworzenie definicji stylu narodowego, spadkobiercy i depozytariusza tradycji narodowych, a tak\u017ce \u2013 a mo\u017ce nawet przede wszystkim \u2013 podstawy odrodzenia \u017cycia artystycznego w Polsce.<\/span><\/p>\n
\nPami\u0119\u0107 arystokratyczna. Galerie Atanazego Raczy\u0144skiego <\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\nWymiar ideologicznych polskich kolekcji sztuki wschodnioazjatykiej przed 1918 rokiem<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\nPrzysz\u0142o\u015b\u0107 z przesz\u0142o\u015bci. Inicjatywy muzealne abp. Floriana Stablewskiego i abp. Edwarda Likowskiego<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n
\n<\/span>Muzeum Diecezjalne zosta\u0142o utworzone przez abp. Floriana Stablewskiego w latach 90. XIX wieku. By\u0142o drug\u0105 po Muzeum Staro\u017cytno\u015bci Polskich i S\u0142owia\u0144skich w Wielkim Ksi\u0119stwie Pozna\u0144skim i Muzeum im. Miel\u017cy\u0144skich, polsk\u0105 plac\u00f3wk\u0105 muzealn\u0105 w Poznaniu i jedn\u0105 z najstarszych ko\u015bcielnych instytucji muzealnych na ziemiach polskich. Gromadzi\u0142o w swych zbiorach najwybitniejsze dzie\u0142a sztuki sakralnej z terenu ca\u0142ej diecezji, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem sztuki \u015bredniowiecznej. Zebranie i wyeksponowanie w zgodzie z zasadami \u00f3wczesnego muzealnictwa tej cennej kolekcji podkre\u015bla\u0142o wielowiekow\u0105 tradycj\u0119 katolick\u0105, umieszczan\u0105 w centrum polskiego dziedzictwa kulturowego, wskazuj\u0105c\u0105 na jego bogactwo i zakorzenienie w tradycji \u0142aci\u0144skiego zachodu. By\u0142 to istotny element kszta\u0142towania \u00f3wczesnej polskiej kultury pami\u0119ci, w konfrontacji ze wzmagaj\u0105ca si\u0119 polityk\u0105 germanizacyjn\u0105, kt\u00f3rej elementem by\u0142a te\u017c swoista polityka historyczna, akcentuj\u0105ca polsk\u0105 kulturow\u0105 drugorz\u0119dno\u015b\u0107, tradycje protestanckie oraz niemiecki dorobek doby porozbiorowej. Po ponad dziesi\u0119ciu latach nast\u0119pca abp. Stablewskiego, bp Edward Likowski wyszed\u0142 z inicjatyw\u0105 utworzenia Muzeum Ludoznawczego. Obawy w\u015br\u00f3d przedstawicieli polskiego duchowie\u0144stwa zaczyna\u0142o wzbudza\u0107 stopniowe i systematyczne zanikanie stroj\u00f3w i zwyczaj\u00f3w ludowych na wsiach, kt\u00f3re uwa\u017cano za kolebk\u0119 polsko\u015bci ska\u017con\u0105 ju\u017c szaro\u015bci\u0105 i uniformizacj\u0105 \u017cycia miejskiego, niemieckiego. Postanowiono ocali\u0107 od zapomnienia elementy polskiej kultury ludowej, powo\u0142uj\u0105c w 1910 roku Towarzystwo Ludoznawcze a nast\u0119pnie Muzeum. Do tej pory nie \u0142\u0105czono ze sob\u0105 tych dw\u00f3ch inicjatyw muzealnych. W referacie przedstawiona zostaje pr\u00f3ba powi\u0105zania ich nadrz\u0119dn\u0105 inicjatyw\u0105 kulturotw\u00f3rcz\u0105 pozna\u0144skiego duchowie\u0144stwa. Przeprowadzono analiz\u0119 docelowej grupy odbiorc\u00f3w tych dzia\u0142a\u0144, spos\u00f3b doboru, pozyskiwania i prezentacji zbior\u00f3w, miejsca lokalizacji muze\u00f3w, siedzib instytucji oraz szeroko zakrojonej aktywno\u015bci kulturalno-spo\u0142ecznej ich dobroczy\u0144c\u00f3w.<\/span><\/span><\/p>\n
\nZbiory form piernikarskich w Toruniu od XVII wieku do 1926 roku, w \u015bwietle inwentarza Stanis\u0142awa D\u0105browskiego<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n
\n<\/span>Kolekcja form piernikarskich Muzeum Okr\u0119gowego w Toruniu liczy obecnie 274 obiekty. Jej pocz\u0105tki, si\u0119gaj\u0105ce XVII oraz XVIII w., zwi\u0105zane s\u0105 m.in. z aktywno\u015bci\u0105 produkcyjn\u0105 toru\u0144skich i pomorskich warsztat\u00f3w piernikarskich. Pierwsze formy w Toruniu (gromadzone ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105 warto\u015bci dla dziedzictwa kulturowego miasta i regionu by\u0142y nabywane przez Muzeum Miejskie co najmniej od pocz\u0105tku XX wieku. Najwcze\u015bniejsze wzmianki na temat w\u0142\u0105czenia do zbior\u00f3w muzealnych drewnianych klock\u00f3w do formowania piernik\u00f3w pochodz\u0105 z 1908 r.
\n<\/span>W 1926 r.w artykule zawartym w Roczniku Towarzystwa Naukowego w Toruniu Stanis\u0142aw D\u0105browski podaje szczeg\u00f3\u0142owy opis toru\u0144skich kolekcji form piernikarskich gromadzonych zar\u00f3wno przez prywatnych przedsi\u0119biorc\u00f3w, fabrykant\u00f3w jak i instytucje muzealne. \u00d3wczesny zbi\u00f3r szacuje na 772 sztuki, wed\u0142ug nast\u0119puj\u0105cego podzia\u0142u: formy w posiadaniu firmy Gustav Weese 473, formy z firmy Herrmann Thomas 152, formy z Muzeum Miejskiego 133, 12 form Jan Ruchniewicz, 2 formy – Muzeum w Grudzi\u0105dzu.
\n<\/span>Publikacja sk\u0142ada si\u0119 z cz\u0119\u015bci po\u015bwi\u0119conej dziejom piernikarstwa w Toruniu, kolejnej koncentruj\u0105cej si\u0119 na om\u00f3wieniu przedstawie\u0144 na formach piernikarskich, ostatnia cz\u0119\u015b\u0107 to inwentarz, w kt\u00f3rym zawarto takie informacje jak: ilo\u015b\u0107 form w danej kolekcji, spos\u00f3b nabycia, pochodzenie wybranych element\u00f3w, tematyka przedstawie\u0144, czasem kr\u00f3tkie opisy, wymiary, sygnatury. Artyku\u0142 uzupe\u0142niaj\u0105 zdj\u0119cia piernik\u00f3w z wybranych klock\u00f3w piernikarskich. Dane zawarte w inwentarzu D\u0105browskiego przyczyni\u0142y si\u0119 do rozpoznania form odnalezionych po zawierusze wojennej po 1945 r. Do dzisiaj jest to podstawowe \u017ar\u00f3d\u0142o do bada\u0144 nad tym muzealnym zbiorem.
\n<\/span>Toru\u0144ska kolekcja form s\u0142u\u017c\u0105cych do wyciskania piernik\u00f3w, marcepan\u00f3w oraz tragant\u00f3w w Muzeum Okr\u0119gowym w Toruniu, nale\u017cy do jednego z najstarszych i najlepiej rozpoznanych zbior\u00f3w o tej tematyce w Polsce. O jego unikalnej warto\u015bci \u015bwiadcz\u0105: wysoki poziom artystyczny wykonania klock\u00f3w, mo\u017cliwo\u015b\u0107 powi\u0105zania z konkretnymi warsztatami piernikarskimi oraz ich w\u0142a\u015bcicielami, a tak\u017ce historia eksponowania i udost\u0119pniania szerszej publiczno\u015bci. Badania nad kolekcj\u0105 form piernikarskich przyczyniaj\u0105 si\u0119 do lepszego zrozumienia znaczenia toru\u0144skich piernik\u00f3w jako materialnego i niematerialnego dziedzictwa w kulturze pami\u0119ci Torunia.<\/span><\/span><\/p>\n
\nKolekcja Muzeum Towarzystwa Naukowego w Toruniu<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\n<\/span>Muzeum TNT otwarto 20. listopada 1876 r. i do 1882 r. mie\u015bci\u0142o si\u0119 dw\u00f3ch pokojach prywatnego mieszkania wynaj\u0119tego od kupca Adolfa Gie\u0142dzi\u0144skiego przy ul. Bia\u0142ej 70 (obecnie ul. \u0141azienna). Zbiory podzielono na 3 dzia\u0142y. Gromadzenie zbior\u00f3w w TNT opiera\u0142o si\u0119 g\u0142\u00f3wnie na darowiznach i zapisach testamentowych, o kt\u00f3re cz\u0119sto zabiegano w \u015brodowisku ziemia\u0144skim. Starano si\u0119 tak\u017ce pozyskiwa\u0107 dzie\u0142a sztuki o tematyce toru\u0144skiej (obraz Obl\u0119\u017cenie Torunia przez Szwed\u00f3w w r. 1703 z Pozna\u0144skiego Towarzystwa Przyjaci\u00f3\u0142 Nauk). Ekspozycja w 1883 r. zosta\u0142a przeniesiona do budynku przy ul. Wysokiej, na II pi\u0119tro, gdzie by\u0142y a\u017c do 1923 r., kiedy zbiory muzealne przeniesiono do dw\u00f3ch przyleg\u0142ych pokoi. Zbiory Muzeum by\u0142y znane w Europie, o czym \u015bwiadczy m.in. u\u017cyczenie w 1878 r. zabytk\u00f3w archeologicznych i dokument\u00f3w historycznych na wystaw\u0119 Towarzystwa Antropologicznego do Pary\u017ca i w 1880 r.Berlina. O problemach z utrzymaniem kolekcji \u015bwiadczy zamiar przekazania w latach 1896-1897 zbior\u00f3w muzealnych Pozna\u0144skiemu Towarzystwu Przyjaci\u00f3\u0142 Nauk (z powodu sprzeciwu ofiarodawc\u00f3w i deponent\u00f3w zabytki zosta\u0142y w Toruniu).
\n<\/span>Zbiory Muzeum Towarzystwa Naukowego w Toruniu powstawa\u0142y w kontek\u015bcie dzia\u0142alno\u015bci Coppernicus-Verein f\u00fcr Wissenschaft und Kunst w Toruniu (Kopernikowskie Towarzystwo Nauki i Sztuki), kt\u00f3re od 1861 r. eksponowa\u0142o swoje zbiory w St\u00e4dtisches Museum, w Ratuszu Staromiejskim. Z tych polityczno-spo\u0142ecznych zmaga\u0144 powstawa\u0142y dwie kolekcje, kt\u00f3re w 1931 r. po\u0142\u0105czono w jeden zbi\u00f3r. Problematyk\u0119 przedstawi\u0119 opieraj\u0105c si\u0119 na materiale ikonograficznym, archiwaliach, toru\u0144skiej prasie i publikacjach.<\/span><\/span><\/p>\n
\n\u201ePami\u0119\u0107 w obrazach, obrazy w pami\u0119ci\u201d<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\nMuzeum im. Miel\u017cy\u0144skich versus Kaiser-Friedrich Museum w Poznaniu. Strategie pami\u0119ci polskiego i niemieckiego muzeum sztuki na pocz\u0105tku XX wieku<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\n<\/span>W referacie chcia\u0142abym kr\u00f3tko scharakteryzowa\u0107 dzia\u0142alno\u015b\u0107 tych dw\u00f3ch instytucji, omawiaj\u0105c ich stosunek do przesz\u0142o\u015bci, konfrontuj\u0105c ich dzia\u0142alno\u015b\u0107 i podejmuj\u0105c nast\u0119puj\u0105ce zagadnienia:
\n– strategia wystawiennicza obydwu instytucji, wzajemny wp\u0142yw, r\u00f3\u017cnice i podobie\u0144stwa w eksponowaniu sztuki dawnej, stosunek do sztuki wsp\u00f3\u0142czesnej;
\n– stosunek do sztuki regionu Wielkopolski. Po stronie niemieckiej od pocz\u0105tku nacechowany silnie propagandowo. Strona polska zareagowa\u0142a na niemieckie zainteresowanie sztuk\u0105 regionu z du\u017cym op\u00f3\u017anieniem i zosta\u0142a postawiona w pozycji kontratakuj\u0105cego;
\n– popularyzacja kolekcji ukierunkowana narodowo\u015bciowo, ale tak\u017ce pr\u00f3by zach\u0119cenia do zwiedzania przedstawicieli przeciwnej nacji, metody uatrakcyjnienia dzia\u0142alno\u015bci, podejmowane przez obydwie jednostki.<\/span><\/span><\/p>\n
\nEkspozycja a koncepcja kolekcjonerska. Casus Muzeum Ksi\u0105\u017c\u0105t Czartoryskich<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\nPocz\u0105tki materialnej pami\u0119ci o do\u015bwiadczeniu Syberii w kolekcji Muzeum Etnograficznego w Krakowie<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n
\n<\/span>Wyst\u0105pienie zosta\u0142o przygotowane w oparciu o rezultaty bada\u0144 prowadzonych w ramach grantu NPRH pt. \u201eAntropologiczna reinterpretacja kolekcji syberyjskiej ze zbior\u00f3w Muzeum Etnograficznego w Krakowie, pochodz\u0105cej od polskich badaczy Syberii XIX wieku\u201d.<\/span><\/span><\/p>\n
\nGeneza i rozw\u00f3j zorganizowanej turystyki w wielickiej kopalni soli (1774-1918)<\/em><\/strong><\/span><\/p>\n
\n<\/span>Program zwiedzania kopalni nie ogranicza\u0142 si\u0119 tylko i wy\u0142\u0105cznie do przej\u015bcia d\u0142ugimi, podziemnymi wyrobiskami. \u015awiadomie wzbogacany by\u0142 on dodatkowymi atrakcjami. I tak turysta spotyka\u0142 w podziemiach wielickich, nie tylko aktywnych zawodowo g\u00f3rnik\u00f3w, solne pomniki, maszyny i urz\u0105dzenia g\u00f3rniczy czy podziemne kaplice i miejsca kultu, ale m\u00f3g\u0142 podziwia\u0107 rekonstrukcj\u0119 dawnego transportu kopalnianego tzw. diabelski zjazd oraz pokaz bengalskich ogni sztucznych. A to wszystko dope\u0142nia\u0142a podziemna kolej wraz z funkcjonuj\u0105c\u0105 135 m pod ziemi\u0105 restauracj\u0105. Ponadto w drugiej po\u0142owie XIX w. powo\u0142ano do \u017cycia Muzeum Salinarne, kt\u00f3re nieprzerwanie funkcjonowa\u0142o do wybuch drugiej wojny \u015bwiatowej. W omawianym okresie aktywno\u015b\u0107 wystawiennicza \u017cupy solnej nie ogranicza\u0142a si\u0119 tylko i wy\u0142\u0105cznie do Wieliczki. Kilkakrotnie \u00f3wczesne muzealia wysalano na liczne wystawy krajowe i zagraniczne m.in. do Krakowa, Poznania, Warszawy, Wiednia, Lwowa, Pary\u017ca. W XX w. wielicka turystyka systematycznie rozwija\u0142 si\u0119, nabieraj\u0105c charakteru masowego. Dzi\u015b \u0142\u0105czy ona w sobie zar\u00f3wno wielowiekow\u0105 tradycj\u0119, kilkusetletni\u0105 histori\u0119 jak i nowoczesno\u015b\u0107, tworz\u0105c podziemne miasto z rozbudowan\u0105 infrastruktur\u0105. A ca\u0142o\u015b\u0107 wzbogaca ekspozycja muzealna w kompleksie Zamku \u017bupnego w Wieliczce. Ka\u017cdego roku kopalni\u0119 zwiedza dzi\u015b ponad milion turyst\u00f3w z kraju i zagranicy.<\/span><\/span><\/p>\n
\nPami\u0119\u0107 o \u00ab muzeum \u00bb archeologicznym Micha\u0142a Tyszkiewicza w Rzymie<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\n<\/span>Generalny dyrektor rzymskich staro\u017cytno\u015bci przy rz\u0105dzie w\u0142oskim, Felice Bernabei (1842-1922) u\u017cywa terminu \u00ab rodzaj muzeum \u00bb wspominaj\u0105c apartament M. Tyszkiewicza w Rzymie, miejsce spotka\u0144 \u00f3wczesnej elity uczonych i kolekcjoner\u00f3w antyk\u00f3w. Po \u015bmierci hrabiego Bernabei zakupi\u0142 jego profesjonalne witryny do Muzeum Term Rzymskich. Z kolei francuski archeolog, Charles Rouit w 1995 r., w pracy doktorskiej po\u015bwi\u0119conej egipskiej kolekcji Tyszkiewicza w Luwrze, u\u017cywa sformu\u0142owania \u201eapartament-muzeum w Rzymie\u201c. Tak\u017ce nieznane listy hrabiego do niemieckiego uczonego W. Froehnera potwierdzaj\u0105, \u017ce cieszy\u0142o si\u0119 \u201eono\u201c europejsk\u0105 renom\u0105. W 1895 r. Tyszkiewicz musia\u0142 op\u00f3\u017ani\u0107 sw\u00f3j wyjazd do Francji ze wzgl\u0119du na zapowiedzian\u0105 wizyt\u0119 cesarzowej niemieckiej i kr\u00f3lowej Prus Fryderyki.
\n<\/span>Jego kolekcja mia\u0142a wielk\u0105 warto\u015b\u0107 naukow\u0105, o czym \u015bwiadczy imponuj\u0105ca liczba publikacji wydanych za jego \u017cycia. Niekt\u00f3re obiekty by\u0142y prezentowane podczas seans\u00f3w w Acad\u00e9mie des Lincei w Rzymie oraz w Acad\u00e9mie des inscriptions et belles-lettres w Pary\u017cu. Z jednej strony Tyszkiewicz konkurowa\u0142 na europejskim rynku antykwarycznym z najwa\u017cniejszymi muzeami swej epoki, a z drugiej, wzbogaca\u0142 ich zbiory poprzez dary, czy sprzeda\u017c antyk\u00f3w, oraz poprzez po\u015bmiertn\u0105 aukcj\u0119 swej kolekcji, do kt\u00f3rej si\u0119 przez lata przygotowywa\u0142.
\n<\/span>Jego zas\u0142ugi podkre\u015bla fakt, \u017ce uczeni naszych czas\u00f3w nazwali jego imieniem pewn\u0105 grup\u0119 cylindr\u00f3w-piecz\u0119ci: \u00abgrup\u0105 Tyszkiewicza \u00bb, a nieznanemu malarzowi greckich waz antycznych nadano imi\u0119 \u00ab malarz Tyszkiewicz \u00bb.<\/span><\/span><\/p>\n
\nMuzeum jako miejsce pami\u0119ci, no\u015bnik pami\u0119ci, utrwalania pami\u0119ci i zachowywania w pami\u0119ci uczni\u00f3w<\/em><\/span><\/strong><\/p>\n
\n<\/span>Muzeum jest dzisiaj postrzegane jako alternatywne miejsce dla edukacji szkolnej. Celem wyst\u0105pienia jest 1. Ukazanie muzeum jako miejsca pami\u0119ci czy no\u015bnik pami\u0119ci, kt\u00f3rego celem jest utrwalanie pami\u0119ci i zachowywanie jej; 2. Wskazanie na edukacyjn\u0105 ideologi\u0119 i misj\u0119 muze\u00f3w z pocz\u0105tku XX w. Jako case study pos\u0142u\u017cy mi\u0119dzy innymi Muzeum Historyczne Miasta Krakowa, powo\u0142ane przez Rad\u0119 Miasta w 1890 r. jako Archiwum Akt\u00f3w Dawnych Miasta Krakowa. Powsta\u0142e w 1897 r. Towarzystwo Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Historii i Zabytk\u00f3w Krakowa popar\u0142o inicjatyw\u0119 tworzenia muzeum, aby zosta\u0142o powo\u0142ane do \u017cycia na posiedzeniu Rady Miasta 31. maja 1899 r.<\/span><\/span><\/p>\n